Assertiviteit: zeg eens ‘nee’

Diep vanbinnen wil je niet, maar toch ga je te vaak in op de verzoeken van je baas, familie en vrienden. Train je assertiviteit, dan voorkom je die te snelle 'ja'.

‘Gaat dat lukken?’ vraagt je chef vriendelijk doch dwingend. ‘Anders kom je even een úúrtje langs?’ bedelt je schoonmoeder.

Online training

Vergroot je assertiviteit

  • Beter voor jezelf opkomen
  • Nee zeggen zonder schuldgevoel
  • Inspirerende video’s met trainer Nienke Verhoeven

bekijk de training
Nu maar
€ 67,50

‘Nee!’ wil je zeggen. Geen tijd en geen zin. Maar je zegt: ‘Ja, hoor.’ Want je voelt je onder druk gezet of wil niet onaardig overkomen. Op dat soort momenten kun je de hulp inschakelen van de ‘stopknop’, zoals die vaak door coaches wordt genoemd. Daarmee voorkom je dat je een sociaal wenselijk antwoord geeft waar je zelf niet achter staat. Omdat je (nog) niet precies weet wat je ervan vindt, of omdat je geen ‘nee’ durft te zeggen.

Ongemakkelijke stilte

Psycholoog Marloes Abrahamse: ‘Met de stopknop neem je even de tijd om te voelen wat je écht wilt. Dat kan vrij letterlijk, door een stilte te laten vallen in een gesprek. Als de ander zegt: “Wat ben je stil”, dan kun jij antwoorden dat je er even over moet nadenken.’
Grote kans dat de stilte nogal ongemakkelijk voelt. Maar juist dát leren verdragen is een essentieel onderdeel van assertiviteit, vertelt Abrahamse. ‘Door daarmee te oefenen, ben je steeds beter in staat om de spanning aan te kunnen die soms hoort bij een “nee” van jouw kant.’
Als je bedenktijd wilt inbouwen, kun je je ook even excuseren. Door koffie te gaan halen of naar het toilet te gaan geef je jezelf de tijd om de situatie van een afstandje te bekijken en de gevolgen op korte en lange termijn te overdenken. Weegt de winst om nu maar ‘ja’ te zeggen (geen conflict, een blije chef) op tegen de gevolgen op lange termijn (veel werkdruk voor jou, minder tijd voor je gezin)?

Weerbaar

‘Conflicten willen vermijden is menselijk,’ zegt Abrahamse. ‘Maar als je met de ander blijft meebewegen, bestaat de kans dat je over je eigen grenzen gaat en last krijgt van vermoeidheid en stress. Ook voor de mensen in je omgeving is het fijner als je wel duidelijk bent. Want als jij je “ja” vervolgens niet kunt waarmaken, weten zij niet wat ze echt aan je hebben.’
Oefenen met voor jezelf opkomen kan bij je omgeving tot irritaties leiden, beaamt Abrahamse. Men is het niet van je gewend en in het begin ben je er misschien nog niet zo handig in. ‘Maar je leert zo wel gaandeweg beter zien wat je wensen en behoeften zijn en hoe je die kunt overbrengen – zonder de belangen van anderen te negeren of mensen te kwetsen. Het maakt je trotser, zelfbewuster en weerbaarder in je gevoel en je gedrag.’

Marloes Abrahamse is psycholoog en studeerde klinische psychologie en gezondheidszorgpsychologie.

Vergroot je assertiviteit

OEFENING 1  ZET DE STOPKNOP AAN

Op momenten dat je je onder druk gezet voelt, kun je teruggrijpen op je persoonlijke stopknop. Gebruikt daarvoor onderstaande drie vragen aan jezelf. Je kunt de vragen ook hardop beantwoorden en daarmee je gesprekspartner betrekken in jouw denkproces.

1. Wat gebeurt hier?

Word je overvallen door een verzoek, dan kun je een stilte laten vallen om te laten bezinken wat er net is gezegd.
Als je bedenktijd wilt, maar een stilte voelt vervelend, ga dan even weg. Zeg bijvoorbeeld: ‘Jee, daar moet ik even over nadenken. Wil jij nog koffie?’
Soms kan het rustig samenvatten van het verzoek, voor jezelf of tijdens het gesprek, al zorgen voor een gevoel van minder druk. Bijvoorbeeld: ‘Je vraagt me om dat project op te pakken, dat kost me in elk geval twee maanden.’

2. Wat vind ik hiervan?
Formuleer voor jezelf of tijdens het gesprek wat dit met je doet.
Bijvoorbeeld: ‘Ik heb het al heel druk en binnen dit tijdsbestek gaat dit niet lukken.’

3. Wat wil ik hiermee?
Bijvoorbeeld: ‘Dus nee, ik moet dit project er echt niet bij nemen.’
Of: ‘Ik wil dit ook thuis even overleggen, ik kom er morgen op terug.’

OEFENING 2 KEN JE ASSERTIEVE RECHTEN

Gebruik helpende assertiviteitsgedachten om jezelf aan te sporen tijdig de stopknop in te drukken.
Kies er drie die je aanspreken en schrijf ze ergens op als geheugensteun:

Ik heb het recht om
…mijn mening te uiten
…vragen te stellen
…uit te leggen hoe ik me voel
…mijn eigen beslissingen te nemen
…nee te zeggen
…van gedachten te veranderen
…fouten te maken

ONLINE TRAINING

Met de online training Vergroot je assertiviteit leer je aan de hand van bewezen effectieve technieken om beter voor jezelf op te komen, ‘nee’ te zeggen zonder schuldgevoel en de balans te vinden tussen je eigen belang en dat van een ander. Met behulp van video’s, tips en oefeningen leer je over assertieve taal en assertief gedrag. De training is ontwikkeld in samenwerking met psycholoog Marloes Abrahamse.
Informatie: psychologiemagazine.nl/assertiviteit

 

auteur

Resi Lankester

Elk mens heeft een verhaal. En ik wil al die bijzondere verhalen heel graag horen en zo mooi mogelijk opschrijven. Daarnaast ben ik benieuwd naar het waarom achter ons gedrag. Waarom doen we wat we doen en willen we wat we willen? Wat drijft ons?

» profiel van Resi Lankester

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Vergroot je assertiviteit – 5 tips

Assertiever worden staat bij veel mensen hoog op het wensenlijstje. Maar voor jezelf opkomen is best...

Lees verder
Branded content

Moe? 7 tips voor meer vitaliteit

Na een lange werkdag ben je al snel geneigd op de bank te ploffen met de afstandsbediening en een gl...

Lees verder
Verhaal

Waarom vriendjes belangrijk zijn

We willen allemaal graag dat onze kinderen gelukkig zijn, maar in hoeverre heb je daar als ouder inv...

Lees verder
Artikel

Gewóón zeggen wat je wilt

Lees verder
Advies

Hoe wapen ik mezelf tegen een nieuwe burn-out?

Lees verder
Artikel

21 manieren

Lees verder
Advies

Hoe corrigeer ik mijn schoonzus?

Lees verder
Advies

Mijn partner weigert seks als ik er niet uitzie zoals hij wenst

Lees verder
Verhaal

Hoe ik stopte met pleasen

Lees verder