De negen kenmerken van borderline

Borderline persoonlijkheidsstoornis is een ernstige stoornis die tegenwoordig redelijk goed te behandelen is. Hoe herken je een borderliner? In het handboek van psychiatrische stoornissen, staan deze criteria.

Borderline komt vaak voor het eerst tot uiting tussen 18- en 25-jarige leeftijd: een levensfase met grote veranderingen op het gebied van relaties, werk en leefomgeving. Hoe eerder de diagnose wordt gesteld, hoe groter de kans op een succesvolle behandeling.

TEST
Doe de test »

Heb je borderline trekjes?

In het handboek van psychiatrische stoornissen, de DSM-5, staan negen kenmerken. Om in aanmerking te komen voor de diagnose borderline moet iemand aan vijf daarvan voldoen.

cijfer 1   Krampachtig proberen te voorkomen dat iemand je -feitelijk of vermeend- in de steek laat.

cijfer 2  Een patroon van instabiele en intense relaties, waarbij de ander heel erg wordt geïdealiseerd of juist gekleineerd.

cijfer 3  Identiteitsstoornis: duidelijk en aanhoudend instabiel zelfbeeld of zelfgevoel.

cijfer 4  Impulsiviteit op ten minste twee gebieden die je mogelijk kunnen schaden (bijvoorbeeld geld verkwisten, seks, misbruik van middelen, winkeldiefstal, roekeloos rijden, vreetbuien).

cijfer 5  Terugkerende suïcidale gedragingen, gestes of dreigingen, of automutilatie (zelfverwonding).

cijfer 6 Sterk wisselende stemmingen (bijvoorbeeld periodes van intense dysforie – het tegenovergestelde van euforie, prikkelbaarheid of angst meestal enkele uren durend en slechts zelden langer dan een paar dagen).

cijfer 7   Een chronisch gevoel van leegte.

cijfer 8  Inadequate, intense woede of moeite om je kwaadheid te beheersen (bijvoorbeeld regelmatig terugkerende driftbuien, aanhoudende woede of herhaaldelijke vechtpartijen).

cijfer 9  Voorbijgaande, aan stress gebonden paranoïde ideeën of ernstige dissociatieve verschijnselen (het idee buiten de werkelijkheid te staan).

Wil je meer lezen over borderline? Bekijk het thema.

auteur

Manon Sikkel

» profiel van Manon Sikkel
  • Meer over

    Borderline

    Intense stemmingswisselingen en een chronisch gevoel van leegte, dat is waar mensen met borderline mee moeten leven. Deze persoonlijkheidsstoornis treft naar schatting 2 procent van de bevolking, meer vrouwen dan mannen. Dat betekent dat iedereen minstens één persoon met borderline kent.

    Bekijk dit thema

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Allen Frances: ‘In één klap komen er miljoenen patiënten bij’

Twintig jaar geleden hielp hij de psychiatrische wereld aan een nieuw handboek. Nu ziet psychiater A...

Lees verder
Kort

Zo ga je om met zelfbeschadiging

Zelfbeschadiging is een taboe. Niet alleen voor jongeren die zichzelf beschadigen – naar schatting...

Lees verder
Verhaal

Borderline is te genezen

Lees verder
Advies

Hoe ga ik om met de diagnose borderline?

Lees verder
Video

5 vragen over borderline

Bekijk video
Artikel

Is dit alles? De ervaring van leegte

Lees verder
Training

Omgaan met borderline

Lees verder
Interview

Psychiater Dirk de Wachter: ‘We leven in een borderline-wereld’

Lees verder