‘Ik moet je wat vertellen…’

Het effect van een bekentenis ‘Ik ben al twee jaar besmet met hiv. Al die tijd heb ik het niemand durven vertellen. Ik sluit me ervoor af en negeer het. Dit jaar ben ik met veertien meiden naar bed geweest, waarvan negen zonder condoom. De gedachte dat ik die meisjes allemaal besmet kan hebben, maakt […]

Het effect van een bekentenis

‘Ik ben al twee jaar besmet met hiv. Al die tijd heb ik het niemand durven vertellen. Ik sluit me ervoor af en negeer het. Dit jaar ben ik met veertien meiden naar bed geweest, waarvan negen zonder condoom. De gedachte dat ik die meisjes allemaal besmet kan hebben, maakt me gek. Ik kan er alleen niet mee stoppen. Vergeef me…’

‘Ik volg mijn ex overal, ik weet precies wat zij doet, wie zij spreekt, waar zij uithangt, waar zij nu werkt. Ik heb haar nieuwe mobiele nummer. Ik kan niet slapen als ik haar een dag niet heb gezien. Ben ik een stalker?’

‘Ik werk als financiële man bij een middelgroot bedrijf en ik heb dit jaar al tussen de vijfenzeventig- en honderdduizend euro gestolen en vergokt in een casino. Het stelen doe ik heel slim, door nepfacturen te sturen en het geld door mij geaccordeerd te laten overmaken op verschillende bankrekeningen.’

Bekentenissen: de website vergeefmij.nl staat er vol mee. Je vertrouwt datgene wat je op je hart hebt toe aan je toetsenbord en met een simpele muisklik op de ‘ik wil nu bekennen’-knop stuur je je bekentenis vervolgens het virtuele

universum in. Er zijn kleine en grote bekentenissen op de site te vinden, variërend van ‘ik kijk naar Idols’ en ‘ik google stiekem de ex van mijn vriend’ tot ‘ik walg van seks met mijn partner’.

Opvallend is dat veel van de anonieme bekentenissen over seks en relaties gaan. Dat strookt met wetenschappelijk onderzoek naar wat we het liefst voor anderen verborgen houden. Op nummer één van de geheimen-topvijf prijken namelijk seksuele onderwerpen, vertelt Andreas Wismeijer, die op dit moment onderzoek doet naar geheimen aan de Universiteit Tilburg. Dat we aan zelfbevrediging doen of wat ons favoriete standje is, daar praten we niet snel over. Op de tweede plek staan relatieproblemen: als we over onze relatie twijfelen of ruzie hebben met onze partner, hangen we dat ook liever niet aan de grote klok. Ziektes volgen op de derde plaats. Het gaat dan vooral om psychische ziektes. Ook gênante aandoeningen als een soa of aambeien houden we liever voor anderen verborgen. Financiën (salaris of schulden) en problemen op het werk of op school (pesten) zijn de hekkensluiters van de topvijf.

Openheid is gezond

Bij een heel scala aan onderwerpen laten we dus liefst niet het achterste van onze tong zien. Toch suggereert psychologisch onderzoek dat dit niet de beste strategie is. Jezelf blootgeven lijkt gezond te zijn.

Zo leven hiv-positieve homoseksuelen die hun seksuele geaardheid niet verborgen houden, langer dan degenen die dat wel doen. Dat ontdekten de Amerikaanse onderzoeker Steve Cole en zijn collega’s halverwege de jaren negentig. Negen jaar lang volgden ze tachtig met hiv besmette mannen. Homoseksuelen die niet uit de kast waren, hadden eerder een kritiek laag gehalte T-cellen, kregen sneller de diagnose aids en stierven eerder.

Ook ander onderzoek laat de positieve effecten zien van het delen van je gevoelens en gedachten. Borstkankerpatiëntes die openlijk voor hun boze en depressieve gevoelens uitkwamen, overleden minder snel aan deze ziekte dan vrouwen die hun emoties opkropten. En weduwen en weduwnaars die meer over de dood van hun partner praatten met vrienden en familie, hadden minder gezondheidsproblemen en piekerden minder.

Ook in tijden van voorspoed is het goed om persoonlijke zaken te openbaren, laat recent Amerikaans onderzoek zien. Mensen die hun partners op de hoogte brengen van de fijne dingen in hun leven, hebben een hechtere relatie en voelen zich beter.

Hartkloppingen

Waarom het goed voor je is om openhartig te zijn? Wismeijer: ‘Mensen hebben nu eenmaal de neiging om zaken met anderen te delen. Wanneer je niet uit wat je op je hart hebt en bepaalde gedachten probeert te onderdrukken, zullen die gedachten juist vaker in je hoofd opduiken. Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat mensen die nooit met hun partner over hun vorige liefdes praten, vaker terugdenken aan de relaties met hun exen.’

Als je ergens niet over praat terwijl het je wel dwarszit, ga je piekeren, zegt Wismeijer. ‘Daarbij activeer je iedere keer ook weer het emotionele systeem dat bij de gebeurtenis hoort.’ Stel dat je eerder weggaat van je werk en thuis je partner betrapt met een ander. Als je dat met niemand deelt, zal die scène zich steeds opnieuw voor je geestesoog afspelen. Je voelt je hart weer in je keel kloppen, zoals op het moment dat je de slaapkamerdeur openduwde. Je ervaart opnieuw de woede en het verdriet dat in je opborrelde toen je hem of haar met die ander in jullie bed zag liggen. Wismeijer: ‘Het herbeleven van emoties zorgt voor stress, en stress ondermijnt je gezondheid.’

Als je daarentegen aan je beste vriend of je ouders vertelt dat je partner vreemdgaat, gaat het uit je sys-teem. ‘Herinneringen bestaan uit een brij van beelden, geuren en kleuren. Zodra je over iets praat, in een dagboek schrijft of voor mijn part inspreekt op je voicemail, zet je die emotionele brij om in tekst. Je krijgt een verhaal met een begin, midden en einde. Op die manier kun je de gebeurtenis beter managen en pieker je er minder over. Dat moet je wel een paar keer doen: het simpelweg één keer opschrijven is niet genoeg om de stukjes op zijn plek te laten vallen.’

Kwestie van persoonlijkheid

Toch is het geen geruststellend idee om je diepste geheimen zomaar op tafel te leggen. Moet je nu echt aan je collega’s vertellen dat je weleens een winkeldiefstal hebt gepleegd, of je moeder bekennen dat je liefdesleven niet daverend is?

Dat hoeft zeker niet, stelt de Amerikaanse psychologe Anita Kelly ons gerust in haar boek The psychology of secrets. ‘Mensen die een geheim hebben, missen de positieve effecten van het doen van een bekentenis. Maar dat is wat anders dan zeggen dat geheimen je ziek maken,’ aldus Kelly in een interview met de Association for Psychological Science.

Bovendien hoef je niet alles aan iedereen te vertellen. Het is eerder de algemene neiging om je gedachten en gevoelens voor jezelf te houden. Uit onderzoek van Kelly blijkt dat mensen die hoog scoren op de persoonlijkheidstrek self concealment, geestelijk en lichamelijk minder gezond zijn. Zij reageren instemmend op stellingen als ‘wanneer mij iets slechts overkomt, houd ik het voor mezelf’ en ‘ik heb negatieve gedachten over mezelf die ik met niemand deel’.

Geheimenonderzoeker Wismeijer beaamt dat vooral binnenvetters problemen hebben. ‘We weten uit onderzoek dat ze vaak negatieve emoties ervaren en aan zichzelf twijfelen, maar ze praten daar niet over. Daardoor blijven ze hangen in hun denkfouten.’

Een andere kanttekening bij het credo ‘bekennen is goed voor je’: veel onderzoek is gedaan door mensen bekentenissen te laten opschrijven of door ze persoonlijke informatie te laten vertellen in een laboratoriumsituatie. Ze hoefden dus niet bang te zijn voor afwijzende reacties. In de echte wereld is er wél een kans dat de ontvanger van de bekentenis negatief reageert – en in het ergste geval de relatie verbreekt. Denk aan de film Don Juan de Marco, waarin Don Juan zijn ware liefde kwijtraakt als hij haar vertelt met hoeveel vrouwen hij heeft geslapen. Donna Ana: ‘Ik kan accepteren dat ik niet de eerste ben, maar vertel me, met hoeveel vrouwen heb je geslapen?’ Don Juan: ‘Inclusief jij… zijn het er precies… duizend… vijfhonderd en twee.’

Geheime verhouding

Volgens Wismeijer kunnen de gevolgen van sociale uitsluiting zelfs erger zijn dan het opkroppen van een geheim. ‘Ik raad dan ook zeker niet iedereen aan al zijn geheimen maar te onthullen.’ Het vermogen om dingen verborgen te houden hebben we in de loop van de evolutie juist ontwikkeld om te voorkomen dat we uit de groep worden gestoten, vermoedt Wismeijer. ‘Stel dat iemand nootjes verzamelt en die voor de rest van zijn groep verborgen houdt. Als hij die informatie niet voor zich kan houden, raakt hij zijn nootjes kwijt én zijn vrienden. Dat verkleint zijn overlevingskansen aanzienlijk.’

De kans op afwijzing is het grootst als de ontvanger een irreëel mensbeeld heeft, weet psycholoog Jolet Plomp. ‘Bij een realistisch mensbeeld ga je ervan uit dat mensen fouten maken en dat iedereen tegenstrijdigheden in zich heeft. Wie een irreëel mensbeeld aanhangt, kan veel slechter omgaan met misstappen. Daardoor krijgt ook het opbiechten een heel andere betekenis. Een bekentenis betekent dan: “Ik ben niet wie je dacht dat ik was, dus de relatie is niet geldig meer” in plaats van: “Ik heb iets heel stoms gedaan.”’

Plomp weet een recent voorbeeld van een bekentenis die niet door iedereen met enthousiasme werd ontvangen: ‘Ik ken een oude vrouw die op haar sterfbed vertelde dat zij haar hele huwelijksleven een verhouding had gehad met de man van haar zus. De kinderen waren er flink van ondersteboven, maar ze vonden het ook wel bijzonder van hun moeder. Het was een heel lieve, zichzelf wegcijferende vrouw – een beetje een grijzig musje. Dat dit stille water zulke diepe gronden bleek te hebben, maakte haar voor sommigen alsnog tot een avontuurlijke vrouw. Maar er waren ook mensen die zeiden: had ze het maar niet gezegd, het was immers al zo lang geheim.’

Denk ook aan je imago als je besluit openhartig te zijn, waarschuwt Kelly tot slot. Vooral op het werk: het is niet erg handig om in een dronken bui aan je collega’s te bekennen dat je soms de kantjes ervanaf loopt. Maar als datgene wat je wilt onthullen een wezenlijk deel is van wie je bent, lijkt opbiechten verstandig. Kelly: ‘Als een man naar een prostituee is geweest en het idee heeft dat prostitueebezoek een belangrijk deel van zijn identiteit is, dan vindt hij het wellicht belangrijk om dat op te biechten aan zijn nieuwe vriendin. Maar als hij dat ooit onder groepsdruk op een verjaardagsfeestje heeft gedaan, voelt hij zich misschien beter als hij het geheim houdt.’

Anoniem biechten

Het prijsgeven van persoonlijke informatie brengt risico’s met zich mee. Maar het is wel essentieel voor de ontwikkeling van een relatie. Of het nu om een vriendschap, liefdesrelatie of werkrelatie gaat: naarmate de betrokkenen openhartiger zijn, wordt de relatie intiemer. Vooral het onthullen van negatieve persoonlijke informatie vergroot de intimiteit, laat onderzoek zien.

Maar zoals voor veel zaken geldt: doe het met mate. Wie te snel te openhartig is, kan anderen afschrikken. Mensen zijn het meest tevreden met een relatie als ze niet te weinig, maar ook niet te veel intieme details onthullen. Want zeg nou zelf, willen we echt álles van een ander weten? U zit waarschijnlijk niet te wachten op een uitgebreid verslag van een collega over zijn aambeien, of een gedetailleerde beschrijving van wat uw broer in bed doet met zijn vriendin.

Wie dus de behoefte heeft om zijn hele ziel en zaligheid uit te storten, kan dat misschien beter anoniem op internet doen. Of een dagboek volschrijven. Dat is immers ook goed voor je gezondheid.

‘Ik heb een kind dat ik niet ken’

Arthur (25): ‘Na mijn eindexamen reisde ik naar Nieuw-Zeeland om vrijwilligerswerk te doen. Daar raakte ik bevriend met een vrouw van 27 met wie ik één keer heb geslapen. Na een poosje mailde ze me dat ze zwanger was. Het kind wilde ze houden. Bij die beslissing werd ik niet betrokken, ik werd voor een voldongen feit gesteld. Ik heb haar verteld dat ik mezelf niet op mijn negentiende naar Nieuw-Zeeland zag emigreren. Toen ik een paar maanden thuis was, heb ik het aan mijn ouders opgebiecht. Ik wilde dit niet voor hen achterhouden; ik had het er moeilijk mee en had steun en advies nodig. Mijn vader was vooral praktisch. Omdat de moeder mij niet liet meebeslissen, vond hij dat ze geen eisen aan mij kon stellen. Mijn moeder was emotioneler, ze omhelsde me en nam contact op met de moeder van mijn kind door brieven en cadeautjes te sturen.

Echt opgelucht was ik na mijn bekentenis niet, ik voelde me eerder een beetje lullig. Ook mijn huidige vriendin heb ik al vrij snel over mijn zoontje verteld. In het begin schrok ze wel. Ze was bang dat ik mijn vaderinstinct zou volgen en gevoelens zou krijgen voor de moeder van mijn kind. Nu heeft ze die angst minder. Ik heb mijn zoontje nog nooit ontmoet omdat hij aan de andere kant van de wereld woont. Een ticket is voor mij als student erg duur. Wel heb ik regelmatig e-mailcontact met zijn moeder. Ik hang niet aan de grote klok dat ik een kind heb, omdat het op dit moment een klein deel van mijn leven is. Maar misschien verandert dat in de toekomst.’

‘Mijn overspel bracht ons dichter bij elkaar’

Erika (34): ‘Ik was een aantal jaar samen met mijn partner toen ik een man leerde kennen met wie het enorm klikte. We hadden aan een half woord genoeg en werden heel close. Ik was ontzettend verliefd. Dat ik daarvoor openstond, kwam doordat ik iets miste in de relatie met mijn partner. Wat precies, dat kan ik niet onder woorden brengen. Na ruim drie maanden heb ik mijn verliefdheid opgebiecht aan mijn partner – ik voelde me zo ongelukkig, ik kon het niet langer verborgen houden. Mijn partner was verdrietig en boos, maar hij zei ook: “Ik begrijp dat je verliefd kunt worden. Dat waait wel weer over.” En dat gebeurde uiteindelijk ook.

Na mijn bekentenis ben ik een poosje apart gaan wonen. We hadden allebei ruimte nodig om uit te zoeken waar we met onze relatie naartoe wilden. De gevoelens die ik voor deze man had, heb ik verwerkt door te schilderen en gedichten te schrijven – oude passies van mij. Een relatie met hem is geen optie geweest. Hij is getrouwd en heeft kinderen.

Uiteindelijk zijn mijn partner en ik hierdoor dichter bij elkaar gekomen. We respecteren elkaar meer. Hij bijvoorbeeld doordat hij tijdens mijn afwezigheid merkte wat ik allemaal in het huishouden deed, ik doordat ik zag dat hij echt voor mij wilde gaan. Onze gesprekken zijn nu veel openhartiger: we praten over alles wat ons bezighoudt. Als ik mijn verliefdheid niet had opgebiecht, waren we gewoon op de oude voet verder gegaan.’

Vertellen of niet?

Om de beslissing makkelijker te maken, ontwikkelde psycholoog Anita Kelly een beslismodel.

Verwacht de ander toegang tot de informatie?

ja

nee

Als de ander niet verwacht toegang te hebben tot de informatie, is de informatie privé en kunt u zwijgen.

Is deze persoon de juiste kan­didaat om aan te bekennen?

nee

ja

Een erg belangrijke vraag, wil de bekentenis u helpen. Is de ontvanger discreet, niet veroordelend en zal hij of zij u niet afwijzen? Als de persoon de juiste kandidaat is, dan kunt u uw bekentenis doen.

Zal de ander uw geheim sowieso ontdekken?

nee

ja

Als de ander toch wel achter de informatie komt, onthul uw geheim dan. U hoeft daarbij niet in details te treden. Kelly geeft als voorbeeld: ‘Stel dat een redelijk conservatieve man zijn vriendin vraagt hoeveel seksuele partners zij heeft gehad. Ze kan – als ze veel partners heeft gehad – erop rekenen dat hij afwijzend reageert. Daarom kan ze beter zeggen dat ze het ongepast vindt om exacte cijfers te noemen, maar dat ze vroeger redelijk seksueel actief is geweest.’

Hebt u last van het achterhouden van deze informatie?

nee

ja

Zwijg.

Ga voor uzelf na of het geheim leidt tot piekeren of lichamelijke klachten. Zo ja, dan kunt u toch het beste tot onthulling overgaan (dat hoeft niet tot in detail). Een alternatief: u kunt uw geheim ook opschrijven.

TEST

Hoe open bent u?

Laat u zich snel verleiden tot ontboezemingen, of weten zelfs uw beste vrienden niet waarover u piekert? Kruis aan welk antwoord het meest op u van toepassing is.

1. U leert iemand kennen. Hoe lang duurt het normaal gesproken voordat u negatieve zaken onthult over uw verleden, uw familie of privé-leven?

a. Vanaf het moment dat we elkaar de hand schudden.

b. De eerstvolgende keer dat we elkaar weer tegen komen.

c. Tijdens ons eerste een-op-eengesprek.

d. Nadat we een paar keer hebben gekletst.

e. Vanaf het moment dat ik het gevoel het dat de ander openstaat voor het uitwisselen van dit soort persoonlijke informatie.

f. Alleen nadat de ander dit soort informatie over zichzelf heeft verteld.

g. Nooit. Dat soort dingen houd ik voor mezelf.

2. Precies een jaar geleden overleed uw geliefde grootmoeder. U voelt zich verdrietig. Een collega die u slechts oppervlakkig kent, ziet dat en vraagt of u iets dwarszit. Wat is uw reactie?

a. Ik zeg dat het prima gaat.

b. Ik zeg dat ik een slechte dag heb – meer niet.

c. Ik vertel dat mijn grootmoeder een jaar geleden is overleden.

d. Ik vertel dat mijn grootmoeder een jaar geleden is overleden, en dat ze een geweldige vrouw was.

e. Ik vertel dat mijn grootmoeder een jaar geleden is overleden, dat onze band heel hecht was, waaraan ze is overleden, en hoe haar dood mij heeft geraakt.

3. Een goede vriend geeft een etentje waar veel onbekenden zijn. U zit naast iemand van hetzelfde geslacht. Hij/zij lijkt iemand waarmee u bevriend zou kunnen raken. Hoeveel onthult u over uzelf in de loop van de avond?

a. Niets. Ik laat hem/haar het woord voeren.

b. We wisselen wat beleefdheden uit.

c. In het begin onthul ik niets persoonlijks, maar bij het dessert praat ik over mijn baan, favoriete films, muzieksmaak.

d. Ik vertel de ander meteen iets over mezelf en al snel praat ik over mijn werk, mijn favoriete films, muzieksmaak.

e. Ik bespreek direct alle facetten van mijn leven, van mijn werk tot mijn liefdesleven.

4. U bent op zakenreis en stapt in het vliegtuig voor een vlucht van zes uur. Vlak na het opstijgen vraagt de passagier naast u of u voor zaken op reis bent of voor uw plezier. Hoe reageert u?

a. Ik geef direct antwoord en verheug me op een diepgaand gesprek.

b. Ik begin een gesprek dat zou kunnen uitmonden in een paar uur lang informeel kletsen.

c. Ik geef beleefd antwoord en maak een kort praatje.

d. Ik zeg ‘zaken’ en sla een tijdschrift open om te laten weten dat ik niet geïnteresseerd ben.

e. Ik doe alsof ik de taal niet spreek.

5. Uw partner heeft weinig zin om te vrijen. U maakt zich zorgen en zoekt inspiratie om het probleem aan te pakken. Legt u dit voor aan uw favoriete nicht/neef?

a. Nee, ik bespreek mijn seksleven met niemand.

b. Nee, ik voel me er ongemakkelijk bij om met een familielid mijn seksleven te bespreken.

c. Ik stel hypothetische en vage vragen, zonder iets persoonlijks te onthullen.

d. Ik presenteer het als een probleem van een vriend van me.

e. Ik vertel dat ons seksleven is ingedut, zonder verder op de details in te gaan, en vraag om tips om het vuur op te stoken.

f. Ja, ik vertel wat er mis is met onze relatie, inclusief details, en vraag ideeën om hiermee om te gaan.

6. U krijgt een compliment van uw baas. Later op de dag gaat u eten met een vriend. Vertelt u wat u overkomen is?

a. Ja, zodra we aan tafel zitten.

b. Ja, maar het is niet het eerste wat ik vertel.

c. Ja, maar alleen als het gesprek toevallig op mijn werk komt.

d. Ja, maar alleen als mijn vriend specifiek vraagt hoe het op mijn werk gaat.

e. Nee, ik begin er niet over.

7. Een stel collega’s gaat na het werk samen eten. U had erop gerekend om mee te gaan, maar ze hebben u niet uitgenodigd. Nu voelt u zich afgewezen. Een van uw ouders belt en vraagt wat u die avond gaat doen. Zegt u wat er aan de hand is?

a. Nee, ik houd het voor mezelf.

b. Ik zeg dat ik had verwacht te gaan eten met collega’s, maar dat het niet doorging.

c. Ik zeg dat ik had verwacht te gaan eten met collega’s, maar dat ze zo bot zijn geweest om mij niet mee te vragen. Ik doe alsof ik het niet erg vind.

d. Ik zeg dat ik me afgewezen voel, omdat ik had verwacht te gaan eten met collega’s.

8. U doet iets waarvoor u zich schaamt (liegen, stelen, iemand beledigen) en u voelt zich daar erg slecht over. Deelt u dit met een goede vriend(in)?

a. Ja, ik vertel precies wat ik heb gedaan en hoe ik me daarover voel.

b. Ik vertel dat ik iets heb gedaan waarvoor ik me schaam en hoe ik me daarover voel.

c. Ik vertel alleen wat ik heb gedaan als mijn vriend(in) daarnaar vraagt.

d. Nee, ik zeg niets.

9. U voelt zich aangetrokken tot een goede vriend(in) van u. Komt u daarvoor uit, gesteld dat u beiden vrijgezel bent?

a. Nooit, ik wil onze vriendschap niet op het spel zetten.

b. Alleen als ik zeker weet dat hij/zij hetzelfde voor mij voelt.

c. Ja, ik zou het eerlijk vertellen.

10. De nieuwe partner van uw beste vriend(in) is nogal vervelend: praat alleen over zichzelf, doet geen poging u te leren kennen en dwarsboomt plannen van u en uw vriend(in). Uw vriend(in) vraagt wat u van zijn/haar nieuwe partner vindt. Wat doet u ?

a. Ik zeg eerlijk dat ik zijn/haar nieuwe partner niet mag.

b. Ik benoem een aantal zaken waaraan ik me erg stoor.

c. Ik zeg dat ik me af en toe erger, zonder specifieke details te noemen.

d. Ik leg uit dat hij/zij wat uit de hoogte lijkt, maar zeg daar snel achteraan dat dat waarschijnlijk komt doordat ik hem/haar niet goed ken.

e. Ik zeg dat hij/zij me aardig lijkt.

Bereken uw score:

vraag a b c d e f g

1 10 8 6 5 2 1 0

2 0 3 5 8 10

3 0 2 5 8 10

4 10 7 3 1 0

5 0 2 4 5 7 10

6 10 7 5 2 0

7 0 2 5 10

8 10 7 3 0

9 0 5 10

10 10 8 5 2 0

0-33. U deelt weinig persoonlijke informatie met anderen. Weet u dat het ongezond kan zijn om al uw emoties en ervaringen op te kroppen, zeker in intieme relaties? Ook is het lastig voor anderen om een band met u op te bouwen. Denk er eens over na waarom u zo weinig van uzelf laat zien.

34-66. Op sommige momenten laat u het achterste van uw tong zien, in andere situaties houdt u persoonlijke zaken liever voor uzelf. U bent opener als iemand u expliciet naar uw gedachten en gevoelens vraagt of als het om ‘veilige’ onderwerpen gaat. Dat is gezond als u met vreemden praat, maar misschien kunt u ten opzichte van familie en vrienden wat openhartiger zijn.

67-100. U bent een open boek en deelt uw persoonlijke gedachten, gevoelens en ervaringen met anderen. U hebt het zelfvertrouwen om uw kwetsbare kant te laten zien, zelfs als dat betekent dat u gênante of gevoelige informatie over uzelf onthult. Dat maakt u gemakkelijk in de omgang – pas alleen op dat u niet te veel onthult aan vreemden.

www.psytests.com

Benieuwd hoe open u bent? Doe de test op de volgende pagina’s.

– The psychology of secrets, Anita Kelly, Kluwer Academic Publishers

– The Cambridge handbook of personal relationships, Anita ­Vangelisti en Daniel Perlman, Cambridge University Press

– Meedoen aan het onderzoek van Andreas Wismeijer? Kijk op www.geheimenvan.nl

Hebt u een geheim dat u niemand kunt vertellen? Onthul het op het forum. Strikt anoniem natuurlijk.

Meer weten

psychologiemagazine.nl

auteur

Marloes Zevenhuizen

Mensen inwijden in de wondere wereld van de psychologie – niets vind ik leuker dan dat. En waar kan dat beter dan bij Psychologie Magazine?

» profiel van Marloes Zevenhuizen

Dit vind je misschien ook interessant

Interview

10 vrijmoedige vragen aan Renate Dorrestein

Elke maand trekt een bijzondere persoonlijkheid een aantal kaarten uit een stapel intieme vragen en ...
Lees verder
Interview

10 vrijmoedige vragen aan Renate Dorrestein

Elke maand trekt een bijzondere persoonlijkheid een aantal kaarten uit een stapel intieme vragen en ...
Lees verder
Branded content

Mini-cursus: gelukkig door klein geluk

Een lekker stukje chocolade, een compliment van een lieve collega - juist die kleine geluksmomenten ...
Lees verder
Branded content

Mini-cursus: gelukkig door klein geluk

Een lekker stukje chocolade, een compliment van een lieve collega - juist die kleine geluksmomenten ...
Lees verder
Advies

Stress door klagende collega

Op kantoor zit ik naast een collega die vaak humeurig is. Hij klaagt dan over het werk, over de baas...
Lees verder
Advies

Stress door klagende collega

Op kantoor zit ik naast een collega die vaak humeurig is. Hij klaagt dan over het werk, over de baas...
Lees verder
Advies

Als ik emotioneel ben, kan ik me niet uiten

Lees verder
Interview

7 vrijmoedige vragen aan Wilfried de Jong: ‘Ik vind he...

Hij wordt 60, dus er is meer haast en drift om dingen te doen en zichzelf te bewijzen. Die doodsmak ...
Lees verder
Artikel

Leren omgaan met je gevoelens: het begint op school

Is leren omgaan met onderlinge verschillen niet net zo belangrijk als leren rekenen en lezen? Vele h...
Lees verder
Verhaal

Emoties bij dieren

Een beledigde mensaap wacht geduldig op het juiste moment om zijn gram te halen. Bonobo’s lossen s...
Lees verder
Interview

Gevoelszaken – Actrice Carly Wijs

Over de grote emoties die het leven kleur geven
Lees verder
Advies

Hoe kan ik mijn emoties onder controle krijgen?

Lees verder