De vraag

Mijn herfstdip wordt ieder jaar erger

In de herfst zie ik het leven meestal niet meer zitten. Ik hou van de zon, en de wetenschap dat het een half jaar duurt voordat de lente weer begint, maakt me moedeloos.

Ik zie de bladeren van de bomen vallen en denk ‘wat zinloos allemaal’. Het lijkt ook alsof ik elk jaar somberder word van de herfst. Vooral ’s ochtends heb ik er last van. Vorig jaar ging ik een paar keer per week hardlopen en dat hielp wel. Maar daar kan ik me nu zelfs niet meer toe zetten. Zo eind november knap ik meestal weer wat op. Dan komt Sinterklaas eraan en de kerst.

Heeft u advies voor hoe ik met deze somberheid om kan gaan? En weet u of dit nu elk jaar erger wordt?

Het advies

Ad Bergsma

psycholoog

Wat je beschrijft is akelig en vervelend voor je, maar niet ongewoon.

Ongeveer veertig procent van de bevolking voelt zich in de donkere en koude maanden onprettig en minder energiek dan in de warmte en het licht van de zomer. Bij een procent of tien is echt sprake van een flinke dip en 450.000 Nederlanders maken een seizoensgebonden depressie door.

Bij mensen die gevoelig zijn voor een seizoensgebonden depressie zie je regelmatig dat zij als tiener al een hekel hadden aan het donkere seizoen. Er is echter geen reden om te denken dat het vanaf nu elk donker seizoen van kwaad tot erger zal gaan.

Ik kan me goed voorstellen dat hardlopen je geest goed doet, maar dat het erg moeilijk is dit op te brengen. De herfstdip is volgens sommige psychologen een trucje van de natuur om je voor te bereiden op voedselschaarste in de winter. Je gaat als het ware in een energiebesparingstand, bent slaperig en hebt minder controle over hoeveel je eet. Dat je je daarbij slecht gaat voelen, neemt de evolutie graag voor lief als dat je kans op overleving vergroot.

Je staat echter niet machteloos tegenover de eigen natuur. Je kan er volgend jaar bijvoorbeeld voor zorgen dat hardlopen al een gewoonte is voordat de somberheid toeslaat. Hardlopen volhouden, kost minder moeite dan ermee beginnen als het slecht met je gaat. En nu je niet kan hardlopen, kan je misschien wel op het lichtste moment van de dag naar buiten gaan voor een stevige wandeling. Dicht bij het raam zitten als je binnen bent, helpt vaak ook een beetje.

Extra lichamelijke activiteit als je net wakker bent geworden doet vaak ook goed. Voor mensen met seizoensgebonden stemmingsklachten is het opstarten van de dag vaak lastig. Verzin iets waarmee je jezelf even een extra zetje geeft. Laatst hoorde ik iemand zeggen dat ze in de herfst elke ochtend bij het afgaan van de wekker het idee had dat ze de wereld haatte. Ze kocht vervolgens een wekker die steeds meer licht gaat geven. Dit zorgde bij haar voor een meer geleidelijke overgang naar het wakker worden en nam haar chagrijn bijna helemaal weg.

Wat ik hiermee wil zeggen is dat je kan proberen te zoeken naar je eigen gebruiksaanwijzing in de donkere periode. Misschien helpt het ook langs te gaan bij een natuurclub. Vallende blaadjes zijn niet zinloos, want onder de grond is de voorbereiding op de lente alweer in volle gang.

Een laatste advies zou zijn je stemming te bespreken met je huisarts. Ongeveer driekwart van de mensen met een seizoensgebonden depressie knapt op van blootstelling aan fel licht (lichttherapie). Dit is niet alleen effectief, maar ook ongevaarlijk. En dit geldt niet alleen voor mensen met een echte depressie, maar ook degenen die kampen met een flinke dip.

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Gebruik je handen! Het helpt tegen een depressie

Het leven is te comfortabel; ons brein is daar niet op berekend. Van te veel gemak word je depressie...
Lees verder
Artikel

Gebruik je handen! Het helpt tegen een depressie

Het leven is te comfortabel; ons brein is daar niet op berekend. Van te veel gemak word je depressie...
Lees verder
Branded content

Echt ontspannen op vakantie

Weten we nog wel wat ervoor nodig is om goed uitgerust thuis te komen van vakantie? Auteur Peggy van...
Lees verder
Branded content

Echt ontspannen op vakantie

Weten we nog wel wat ervoor nodig is om goed uitgerust thuis te komen van vakantie? Auteur Peggy van...
Lees verder
Advies

Ik krijg geen orgasme meer

Het lukt me al een tijdje niet meer om een orgasme te krijgen.
Lees verder
Advies

Ik krijg geen orgasme meer

Het lukt me al een tijdje niet meer om een orgasme te krijgen.
Lees verder
Artikel

Dichter bij de dood

Dichters plegen veel vaker zelfmoord dan andere mensen. Dichtende zelfmoordenaars verraden zichzelf ...
Lees verder
Artikel

Eerste Hulp Bij Ongelukkig

Wat je moet doen als iemand flauwvalt, leer je op elke eerstehulpcursus. Maar wat als je een depress...
Lees verder
Artikel

Gamen tegen angst en depressie

Jongeren kunnen zich in de toekomst minder angstig of depressief voelen door te gamen. Gedragswetens...
Lees verder
Advies

Ik ben de laatste tijd erg somber

Lees verder
Interview

‘Depressie is niet alleen maar vreselijk’, vindt...

De Amerikaanse journalist Andrew Solomon, die zelf drie zware depressies heeft gehad, schreef een mo...
Lees verder
Kort

Kans op postnatale depressie hoger bij zoon

De kans op een postnatale depressie blijkt maar liefst 71 tot 79 procent groter als vrouwen bevallen...
Lees verder