De vraag

Mijn herfstdip wordt steeds erger

In de herfst heb ik een herfstdip en zie ik het leven meestal niet meer zitten. Ik hou van de zon, en de wetenschap dat het een half jaar duurt voordat de lente weer begint, maakt me moedeloos. Ik zie de bladeren van de bomen vallen en denk ‘wat zinloos allemaal’. Zo eind november knap ik meestal weer wat op. Dan komt Sinterklaas eraan en de kerst.

Het lijkt ook alsof ik elk jaar meer last heb van die herfstdip, of seizoensgebonden depressie. Vooral ’s ochtends heb ik er last van. Vorig jaar ging ik een paar keer per week hardlopen en dat hielp wel. Maar daar kan ik me nu zelfs niet meer toe zetten.

Hoe kan ik zo’n herfstdip of seizoensgebonden depressie het best te lijf gaan? En wordt het inderdaad elk jaar erger?

Het advies

Ad Bergsma

psycholoog

Wat je beschrijft is akelig en vervelend voor je, maar niet ongewoon. Ongeveer veertig procent van de bevolking voelt zich in de donkere en koude maanden onprettig en minder energiek dan in de warmte en het licht van de zomer.

Bij een procent of tien is echt sprake van een flinke herfstdip en 450.000 Nederlanders maken een seizoensgebonden depressie door.

Bij mensen die gevoelig zijn voor een seizoensgebonden depressie zie je regelmatig dat zij als tiener al een hekel hadden aan het donkere seizoen. Maar er is geen reden om te denken dat het vanaf nu elk donker seizoen van kwaad tot erger zal gaan.

Herfstdip als trucje van de natuur

De herfstdip is volgens sommige psychologen een trucje van de natuur om je voor te bereiden op voedselschaarste in de winter. Je gaat als het ware in een energiebesparingstand, bent slaperig en hebt minder controle over hoeveel je eet. Dat je je daarbij slecht gaat voelen, neemt de evolutie graag voor lief als dat je kans op overleving vergroot.

Je eigen gebruiksaanwijzing tegen die herfstdip

Je staat echter niet machteloos tegenover de eigen natuur. Ik kan me goed voorstellen dat hardlopen je geest goed doet, maar dat het erg moeilijk is dit op te brengen. Je kan er volgend jaar bijvoorbeeld voor zorgen dat hardlopen al een gewoonte is voordat de somberheid toeslaat.

Hardlopen volhouden, kost minder moeite dan ermee beginnen als het slecht met je gaat. Als je niet kunt hardlopen, kun je misschien wel op het lichtste moment van de dag naar buiten gaan voor een stevige wandeling. Dicht bij het raam zitten als je binnen bent, helpt vaak ook een beetje.

Extra lichamelijke activiteit als je net wakker bent geworden doet vaak ook goed. Voor mensen met seizoensgebonden stemmingsklachten is het opstarten van de dag vaak lastig. Verzin iets waarmee je jezelf ’s ochtends even een extra zetje geeft.

Laatst hoorde ik iemand zeggen dat ze in de herfst elke ochtend bij het afgaan van de wekker het idee had dat ze de wereld haatte. Ze kocht vervolgens een wekker die steeds meer licht gaat geven. Dit zorgde bij haar voor een meer geleidelijke overgang naar het wakker worden en nam haar chagrijn bijna helemaal weg.

Wat ik hiermee wil zeggen is dat je kan proberen te zoeken naar je eigen gebruiksaanwijzing in de donkere periode. Misschien helpt het ook langs te gaan bij een natuurclub. Vallende blaadjes zijn niet zinloos, want onder de grond is de voorbereiding op de lente alweer in volle gang.

Lichttherapie bij een herfstdip

Een laatste advies zou zijn je stemming te bespreken met je huisarts. Ongeveer driekwart van de mensen met een seizoensgebonden depressie knapt op van blootstelling aan fel licht (lichttherapie).

Dit is niet alleen effectief, maar ook ongevaarlijk. En dit geldt niet alleen voor mensen met een echte depressie, maar ook degenen die kampen met een flinke herfstdip.

Lees ook deze tips tegen de sluimerende winterdip, en waarom je júist ook in de donkere dagen naar buiten moet gaan

Meer weten over dit thema? Bekijk Depressie
Coachfinder

Vind een betrouwbare coach via Coachfinder

Coaching is een belangrijke stap in zelfontwikkeling. Maar de juiste coach vinden blijkt nog niet zo eenvoudig. Coachfinder helpt je in je zoektocht naar een coach die bij je past.

Vind je ideale coach
Deel dit artikel:
22 november 2012 | Laatst gewijzigd op 20 oktober 2021

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Vliegen in een virtuele wereld

'Mensen met spinnenangst kun je steeds dichter bij een echte spin laat komen, maar mensen met vliega...
Lees verder
Branded content

Waarom wandelen je dichter bij elkaar brengt

Wandelen helpt tegen depressieve gevoelens. En samen wandelen is als ‘sociale lijm’: je voelt me...
Lees verder
Kort

Blinden begrijpen kleur

Mensen die blind zijn geboren, kunnen goed inschatten of twee voorwerpen dezelfde kleur hebben of ni...
Lees verder
Kort

Blinden begrijpen kleur

Mensen die blind zijn geboren, kunnen goed inschatten of twee voorwerpen dezelfde kleur hebben of ni...
Lees verder
Kort

Rennend naar het examen

Veel leerstof te verstouwen? Ga direct na het stampen hardlopen.
Lees verder
Artikel

Meditatie: de genezende kracht van de stilte

Meditatie geeft innerlijke rust, helpt tegen stress en versterkt het immuunsysteem spectaculair. Bov...
Lees verder
Artikel

6 voetbalpsychologische feitjes

Als we maar hard juichen voor Oranje, worden we wel Europees kampioen. Vanwaar die voorspelling? Voe...
Lees verder
Artikel

Geef je bloot, dan durf ik het ook

Wie worstelt met persoonlijke kwesties kan zich intens eenzaam voelen. Maar als je er open over bent...
Lees verder
Artikel

‘Pijn hebben mág’

Chronische pijn kan veel vergallen. De meeste mensen organiseren hun hele leven eromheen. Met als ge...
Lees verder
Kort

Boompje klimmen voor een beter resultaat

Beter presteren op het werk? Effectiever studeren? Ga dan eerst naar buiten en klim in een boom.
Lees verder
3217