De vraag

Ik slaap slecht op vakantie

Waarom slaap ik op vakantie minder goed dan thuis? Vooral de eerste nacht op een nieuwe plek lig ik wakker.

Het advies

Expert

Eus van Someren

Slaap

Er zit in het brein een heel netwerk van schakelaars die bepalen of we slapen of wakker zijn. Slecht slapen kan daarom ook verschillende oorzaken hebben.

Een van de schakelaars zit in de biologische klok, een klontje zenuwcellen in de hypothalamus. Die probeert ons ’s nachts te laten slapen en overdag wakker te houden.

Voor een vakantiebestemming ver in het oosten of westen verplaats je je binnen een dag over vele tijdzones. Je smartphone stelt zich automatisch op de nieuwe tijd in; je horloge is zó verzet.

Maar je biologische klok kan het niet zo makkelijk bijbenen. Die kan in het beste geval maar een uur per dag verschuiven. Als je klok uit de pas loopt met de tijd op je vakantiebestemming slaap je slechter.

Maar ook als er geen klokprobleem is, kan de eerste nacht slecht zijn. Een andere schakelaar zit in het netwerk van zenuwcellen die checken of alles wel veilig en in orde is. Dat blijkt een veel belangrijker schakelaar dan we ooit dachten.

Je brein weet dat het thuis geen kwaad kan om in slaap te vallen en het bewustzijn op een laag pitje te zetten. Maar in een vreemde omgeving blijft het de eerste nacht wat waakzamer.

Dat is, net als de biologische klok, een evolutionair oud en belangrijk overlevingsmechanisme, dat zich weinig aantrekt van wat de vakantiefolders ook maar beloofden.

Meer weten over dit thema? Bekijk Slapen
Deel dit artikel:
22 juni 2023 | Laatst gewijzigd op 22 juni 2023

Lees ook deze artikelen

Vijf oude wijsheden voor een zen-zomer
Artikel

Vijf oude wijsheden voor een zen-zomer

Het regent, de kinderen maken ruzie of de accommodatie valt tegen. Wie er met wijsheid naar kan kijken, laat nare vakantie-irritat...
Dit is waarom we in de zomer meer zin in seks hebben
Branded content

Dit is waarom we in de zomer meer zin in seks hebben

Van barbecues en stranddagen tot vakanties en festivals. De zomer heeft veel te bieden als het om plezier gaat. En ja, dat geldt o...
‘Je bent toch geen vegetariër, hè?’
Artikel

‘Je bent toch geen vegetariër, hè?’

Stoppen met vlees eten: hoe graag ze het ook wilde, het lukte journalist Kim Palmaccio maar niet. Ze bleef hunkeren naar in roombo...
‘Je bent toch geen vegetariër, hè?’
Artikel

‘Je bent toch geen vegetariër, hè?’

Stoppen met vlees eten: hoe graag ze het ook wilde, het lukte journalist Kim Palmaccio maar niet. Ze bleef hunkeren naar in roombo...
Hoe voorkom je het ‘post-holiday-syndroom’?
Artikel

Hoe voorkom je het ‘post-holiday-syndroom’?

Veel werknemers hebben last van het post-holiday-syndroom. Hoe kun je dit voorkomen?
Waarom we op vakantie zoveel roekelozer zijn
Artikel

Waarom we op vakantie zoveel roekelozer zijn

Op vakantie zijn we een stuk roekelozer dan thuis – dit jaar waarschijnlijk al helemaal. Vijf psychologische verklaringen.
Hou de zomer vast
Artikel

Hou de zomer vast

Vrijheid, buitenlucht, zorgeloos plezier: kon het maar altijd vakantie zijn! Ook al bent u weer thuis en aan het werk, met deze ti...
Eerst maar eens genoeg slapen
Verhaal

Eerst maar eens genoeg slapen

Waarom was ze toch zo moe? Redacteur Anne Pek onderwierp haar nachtrust aan een onderzoek en ontdekte dat ze veel minder sliep dan...
Camera helpt onthouden
Kort

Camera helpt onthouden

Druk in de weer een stedentripje vast te leggen ben je misschien bang dat al dat getuur door de lens afbreuk doet aan wat zich voo...
Boekentip voor nachtdwalers – ‘De slaaprevolutie’ van Arianna Huffington
Recensie

Boekentip voor nachtdwalers – ‘De slaaprevolutie’ van Arianna Huffington

Sinds Arianna Huffington, oprichter van nieuwssite The Huffington Post, van vermoeidheid omviel en haar kaakbeen brak, is ze een h...
23791