1 Neem je een pauze, lanterfant dan niet, maar zet een cd op van Mozart. Onderzoek heeft aangetoond dat mensen die gedurende tien minuten luisteren naar Mozart’s sonate voor twee piano’s in D majeur, daarna een beter ruimtelijk inzicht hebben dan mensen die tien minuten niksen. Maar dit geldt alleen voor liefhebbers van klassieke muziek. Irritant geluid zorgt er namelijk voor dat je geheugen verslechtert.

2 Met de leeftijd verslechtert vaak het reactie vermogen. Een uurtje aerobic in de week kan soelaas bieden. De lichamelijke training doet de hoeveelheid zuurstof in het bloed toenemen, waardoor zowel spieren als hersenen actiever worden. Fitte mensen op leeftijd reageren sneller en zijn slimmer dan minder actieve leeftijd genoten.

3 Kinderen die op jonge leeftijd hun behoeftes weten uit te stellen, hebben later een grotere verbale intelligentie dan impulsievelingen. Een verbaal intelligent kind kweek je onder het motto ‘Niet meteen doen, maar eerst nadenken.’ Op jezelf kun je dit toepassen door niet meteen toe te geven aan impulsen.

4Intelligent wordt je niet alleen door genoeg te eten, maar ook door gezond eten. Het nuttigen van veel koolhydraten en sucrose vermindert intellectuele prestaties en kan bij kinderen zelfs leiden tot leerstoornissen. Daarnaast kan een vitaminepil geen kwaad:

een extra dosis bèta-caroteen, zoals men ook vindt in worteltjes en tomaten, en vitamine b6 verbeteren het geheugen en het concentratievermogen.

5Spelen stimuleert de intelligentie bij zowel kind als volwassene. Zo kan het spelen met blokken of ‘kubusjedraaien’ het ruimtelijk inzicht vergroten, trainen spelletjes zoals Mindpower en Memory het geheugen en kan het maken van kruiswoordpuzzels zorgen voor een grotere woordenschat. Ook wordt door spelen de capaciteit om creatieve oplos singen te bedenken vergroot.

6 Door taken speels te interpreteren, presteer je beter. Onderzoek laat bijvoorbeeld zien dat mensen die een intelligentietest maken, beter presteren als zij te horen krijgen dat zij puzzels moeten maken. Wie hoort dat het om een iq-test gaat, wordt zo zenuwachtig dat het misloopt. Een speelse instructie haalt de druk als het ware van de ketel.

7Sommige smart drugs zorgen ervoor dat in de hersenen het zogenaamde cholinergische systeem wordt gestimuleerd. Het gevolg is dat je beter kunt nadenken. Zelfs bij Alzheimerpatiënten verbetert het geheugen na toediening van dergelijke middelen. Marihuana daarentegen zorgt juist voor een slechter geheugen en aandachts- en concentratieproblemen.

8 Een depressie kan er voor zorgen dat de hersenen beschadigd raken en krimpen. Het gevolg is dat mensen die depressief zijn (geweest) een slechter verbaal geheugen hebben dan gezonde mensen. Het zelfde geldt voor chronisch gestresste mensen. Een positieve en ontspannen instelling verbetert de werking van je hersenen en daarmee je intelligentie.

9Aangetoond is dat autosuggestie en hypnose leiden tot een verbetering van intellectuele prestaties. Jezelf oppeppen door positief tegen jezelf te praten (‘Ik kan het wel!’, ‘Nu gaat het lukken!’), zorgt er niet alleen voor dat je faalangst vermindert. Als je dit zo’n zes weken volhoudt, verbetert ook je leessnelheid en je wiskundig inzicht.

10Een cursus yoga of transcedente meditatie ™ zorgt ervoor dat je beter in je vel komt te zitten: je komt in een meer ontspannen mentale toestand terecht, je hartslag en ademhaling vertragen en je hersengolven worden coherenter. Door deze ontspannen toestand kun je informatie beter opnemen.

11Vrouwen die de anticonceptiepil slikken zijn over het algemeen slimmer dan vrouwen die niet aan de pil zijn. De hormonen die in de pil zitten, hebben een positieve invloed op het geheugen.

12Voldoende slaap zorgt er voor dat je hersenen de informatiestroom die de afgelopen dag over je is heengekomen, beter kunnen verwerken. Vooral de rem-slaap, de slaapfase waarin je droomt, lijkt door de hersenen gebruikt te worden om zich te ontdoen van overbodige informatie. Slapen maakt je frisser en slimmer.

13Mensen die zich ’s ochtends hun dromen nog herinneren, zijn slimmer, hebben een rijker fantasie leven en een beter werkend korte termijn-geheugen dan mensen die zich hun dromen niet herinneren. Het onthouden van dromen kun je trainen door, zodra je wakker wordt, op te schrijven wat je nog van je droom weet. Wat ook helpt om je nachtelijke dromen beter te onthouden, is meer gaan dagdromen.

14Het lichaam krijgt metalen binnen dankzij voedsel en drank. Natrium en kalium stimuleren de intelligentie doordat ze zorgen voor een goede geleiding van zenuwprikkels. Giftige metalen, zoals lood en cadmium, verlagen daarentegen de intelligentie. Ongewild kun je deze metalen binnenkrijgen door het eten van bijvoorbeeld groenten van vervuilde grond of het drinken van vervuild water.

15Een glas alcohol verbetert tijdelijk het geheugen voor woorden. Maar sla je te veel borrels achterover, dan ver slechteren je intelligentie en geheugen. Op de lange termijn kan overvloedig alcoholgebruik het geheugen totaal ontregelen.

16Hoe meer koffie of thee mensen nuttigen, des te beter hun ruimtelijke inzicht en geheugen. Dit effect van caffeïne lijkt echter niet voor iedereen op te gaan. Terwijl introverte mensen weinig baat hebben bij caffeïne, worden vooral extraverte mensen slimmer als ze koffie hebben gedronken. De reden hiervoor is dat extraverten een wat ondergestimuleerd zenuwstelsel hebben dat, vooral ’s ochtends, eerst ‘wakker’ moet worden om optimaal te kunnen presteren.

Drs. P. Dijkstra, psycholoog en freelance journalist

Toptoets 2000: Op woensdag 17 mei vindt weer de Toptoets plaats. Een toest en tevens een competitie voor veelbelovende leerlingen op het gebied van schools talent. Nadere informatie is te krijgen bij Theo Capel: tel. 015-2577780 of 0624135310[/wpgpremiumcontent]