Omgaan met narcisme

Charmant, welbespraakt en extravert: mensen met narcistische trekjes kunnen heel aantrekkelijk zijn. Tot je ontdekt dat ze wel erg veel ruimte innemen. Hoe ga je daarmee om? Psycholoog Martin Appelo geeft advies.

Narcisme begint vaak met een jeugd vol verwaarlozing, of juist met een verstikkende hoeveelheid aandacht van de ouder, zegt psycholoog Martin Appelo. Uit onderzoek komen twee typen narcisme naar voren. Iemand met ‘grandioos narcisme’ gaat door het leven met een opgeblazen zelfbeeld, terwijl de ‘kwetsbare narcist’ zich diep vanbinnen juist minderwaardig voelt ten opzichte van anderen en dat probeert te overschreeuwen. Beide typen hebben weinig besef van de behoeften van anderen.

Basistraining

Bescherm jezelf tegen narcisme

  • Leer omgaan met een narcistische ex of baas
  • Ontdek hoe narcisme ontstaat
  • Met inspirerende video's en artikelen
bekijk de training
Nu maar
€ 35,-

Hoe kun je een narcistische baas, (ex-)partner of familielid herkennen?

Appelo, die weet dat hij zelf narcistische trekjes heeft, somt de kenmerken op: ‘Narcistische persoonlijkheden overdrijven hun eigen prestaties. Ze geloven dat ze uniek zijn en recht hebben op een speciale behandeling. Ook nemen ze veel ruimte in, letterlijk en met woorden, en zijn niet empathisch.’ Iemand met narcistische trekjes kan je het gevoel geven dat hij superieur is aan jou. Toch zijn er manieren om met een narcist om te gaan zonder dat het je gevoel van eigenwaarde ondermijnt. Vijf tips voor het omgaan met narcisten van psycholoog Martin Appelo:

1. Vertrouw op je gevoel

Vaak duurt het even voor je doorhebt dat je met een narcist te maken hebt. Je realiseert je bijvoorbeeld dat je je in zijn buurt dom of onzichtbaar voelt. Check of je omgeving dat herkent. Zo ja, prent jezelf dan in: het ligt niet aan mij.

2. Wees eerlijk

Klap je dicht door het extraverte gedrag van een narcist? Wees er open over, adviseert Appelo. ‘Ik ben zelf een kwetsbare narcist: ik blaas mezelf op om mijn onzekerheid te verbloemen. Als mensen daar met aversie op reageren, voel ik me onveilig en kan ik uit mijn slof schieten. Maar als iemand oprecht aangeeft dat ik nogal heftig overkom, dan schaam ik me en bind ik meteen in.’

3. Wees consequent

Ben je eerlijk geweest, verbind daar dan een consequentie aan. Zeg bijvoorbeeld: ‘De volgende keer dat je door me heen praat, beëindig ik het gesprek.’ Je komt voor jezelf op én helpt de narcist (misschien) inzien dat hij te ver gaat.

Hoe we narcistische kinderen kweken

Overmatig prijzen leidt tot narcistische trekjes bij kinderen, blijkt uit onderzoek. Toch kan geen k...

Lees verder

4. Geniet van het theater

Narcisten bieden vaak heerlijk entertainment. Ze doen dingen die jij misschien niet durft. Geniet van de show en maak je niet druk over de (negatieve) gevolgen ervan.

5. Tegenspreken kan, maar kijk uit

Een narcist op een speelse manier confronteren met zijn extraverte gedrag kan goed werken, mits hij zich veilig bij je voelt. Bij een kwetsbare narcist kan een goedbedoeld pesterijtje wel zijn gevoel van verlatingsangst aanwakkeren. Dat kan leiden tot nog extremer of zelfs agressief gedrag.

Narcisten kunnen heel charmant zijn, maar hebben vaak geen oog voor de behoeftes van anderen. In de training Bescherm jezelf tegen narcisme leer hoe je jezelf hiertegen wapent.

auteur

Resi Lankester

Elk mens heeft een verhaal. En ik wil al die bijzondere verhalen heel graag horen en zo mooi mogelijk opschrijven. Daarnaast ben ik benieuwd naar het waarom achter ons gedrag. Waarom doen we wat we doen en willen we wat we willen? Wat drijft ons?

» profiel van Resi Lankester
  • Meer over

    Narcisme

    Achter het imponerende masker van de narcist liggen leegte, angst en depressiviteit op de loer.

    Bekijk dit thema

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Zo geef je een kind oprechte waardering

Hoe kun je het zelfvertrouwen van een onzeker kind opkrikken? Flink en uitbundig prijzen, denken vee...
Lees verder
Artikel

Zo geef je een kind oprechte waardering

Hoe kun je het zelfvertrouwen van een onzeker kind opkrikken? Flink en uitbundig prijzen, denken vee...
Lees verder
Kort

Zo help je iemand met een depressie

Korte dagen, grijze luchten, regen: voor mensen met een depressie is het in deze tijd extra moeilijk...
Lees verder
Kort

Zo help je iemand met een depressie

Korte dagen, grijze luchten, regen: voor mensen met een depressie is het in deze tijd extra moeilijk...
Lees verder
Interview

Zo herken je een gaslighter

Gebeurtenissen glashard ontkennen en gesprekken achteraf verdraaien waardoor de ander gaat twijfelen...
Lees verder
Verhaal

Narcisme: Eenzaam in het middelpunt

Mensen met een narcistische persoonlijkheidsstoornis functioneren op het eerste gezicht prima: ze zi...
Lees verder
Advies

Wat hebben narcisme en verlegenheid gemeen?

Charmant, welbespraakt en extravert: mensen met narcistische trekjes kunnen heel aantrekkelijk zijn....
Lees verder
Artikel

Narcistisch? Nou én?!

Charmant, welbespraakt en extravert: mensen met narcistische trekjes kunnen heel aantrekkelijk zijn....
Lees verder
Verhaal

Hoe we narcistische kinderen kweken

Overmatig prijzen leidt tot narcistische trekjes bij kinderen, blijkt uit onderzoek. Toch kan geen k...
Lees verder
Advies

Is een narcistische persoonlijkheidsstoornis te behandelen?

Charmant, welbespraakt en extravert: mensen met narcistische trekjes kunnen heel aantrekkelijk zijn....
Lees verder