De vraag

Ik ben bang om fouten te maken

Ik weet dat fouten maken menselijk is, en dat iedereen moet leren. Maar toch ben ik bang om in mijn werk fouten te maken. En als ik toch een fout maak, kan ik er lang over blijven piekeren. Het helpt dan eigenlijk nauwelijks om tegen mezelf te zeggen dat iedereen zich nu eenmaal vergist. Hoe stop ik die veroordelende piekergedachten, hoe word ik minder bang om fouten te maken?

Het advies

Expert

Arjan van Dam

Faalangst

Bang zijn om fouten te maken

Een fout maken op je werk is lastiger dan bijvoorbeeld bij het uitoefenen van je hobby. Op je werk kunnen fouten vervelende, soms zelfs verstrekkende, gevolgen hebben. Zeker als je om heen ziet dat fouten worden afgestraft (door afkeuring, minder doorgroeikansen of zelfs ontslag). Dan is het moeilijk om een fout als leermoment te zien; piekeren over de mogelijke gevolgen is dan meer dan logisch.

Onderliggende overtuigingen: een ‘fixed mindset’

Straft je werkgever fouten niet gelijk af, laat hij zien dat fouten leermomenten zijn, dan ligt de oorzaak van je gepieker bij jou. En wel bij je dieper liggende overtuigingen. Een belangrijke onderliggende overtuiging kan zijn dat je denkt dat je jezelf op zo’n moment niet meer kunt verbeteren; ‘Ik heb het fout gedaan, dus ik kan dit niet goed en ik ga hier niet beter in worden.’

De Amerikaanse psychologe Carol Dweck noemt dit een ‘fixed mindset’; de overtuiging dat je capaciteiten min of meer vast liggen. Kijk bij een fout altijd of je deze onderliggende overtuiging hebt. En zo ja, is dat echt waar? Of moet je er gewoon meer tijd in stoppen, of het anders aanpakken? In de meeste gevallen kun je ergens beter in worden en zullen de fouten daardoor minder worden.

Onrealistische verwachtingen

Mogelijk heb je ook onrealistische ideeën over wat er van je verwacht wordt en/of wat je van jezelf verwacht. Bijvoorbeeld de overtuiging dat iedereen nog moet leren maar dat jij alles gelijk goed moet doen. Of misschien heb je het idee dat fouten niet getolereerd worden terwijl je werkgever hier genuanceerder tegen aankijkt. Dit kun je nagaan door het met je collega’s te bespreken en/of direct met je leidinggevende.

Gepieker ombuigen in helpende gedachten

Of je gepieker nu ontstaat door onrealistische verwachtingen van je werkgever of van jezelf, het is zaak om die gedachten bij te stellen. Om ze om te buigen naar helpende gedachten. Te lang piekeren is in geen enkel geval goed voor je. Het boek ‘Ik kan denken/voelen wat ik wil’ van psycholoog René Diekstra biedt goede handvatten om hiermee praktisch aan de slag te gaan.

Meer weten over dit thema? Bekijk Piekeren
Pak aan wat je dwarszit
Coachfinder

Pak aan wat je dwarszit

Minder stress, ander werk, meer zingeving of iets anders waarbij je wel een duwtje in de rug kunt gebruiken? Een coach helpt je om sneller je doelen te bereiken.

Vind je ideale coach
Deel dit artikel:
11 mei 2015 | Laatst gewijzigd op 23 oktober 2020

Lees ook deze artikelen

Hoe presenteer 
ik me zelf?
Advies

Hoe presenteer 
ik me zelf?

Ik ben sinds een paar maanden werkzoekend. Mijn cv is breed en ik kan veel. Toch is solliciteren als 50-plusser lastiger dan aan h...
Skip de winterdip. Maar hóe dan?
Branded content

Skip de winterdip. Maar hóe dan?

Koud, nat en grauw buiten? Om te voorkomen dat je er down van wordt, is er in de winter (en ook al in de herfst) werk aan de winke...
Zo geef je je leven betekenis
Artikel

Zo geef je je leven betekenis

We streven allemaal naar een zo gelukkig mogelijk leven. Stop daar maar mee, schrijft de Amerikaanse psycholoog Emily Esfahani Smi...
Zo geef je je leven betekenis
Artikel

Zo geef je je leven betekenis

We streven allemaal naar een zo gelukkig mogelijk leven. Stop daar maar mee, schrijft de Amerikaanse psycholoog Emily Esfahani Smi...
Kiplekker – waarom we vaker zouden moeten scharrelen
Artikel

Kiplekker – waarom we vaker zouden moeten scharrelen

Onze werkomgeving is ingericht als een legbatterij: weinig daglicht, geen frisse lucht en een permanente druk om te produceren. Da...
Toch opslag in crisistijd: 6 tips
Artikel

Toch opslag in crisistijd: 6 tips

Wat zijn je behoeften op het werk?
Test

Wat zijn je behoeften op het werk?

Hoe sterk is je behoefte aan presteren, autonomie, controle en een gevoel van verbondenheid in je werk? Met deze test kun je voor ...
Wat ons moe maakt op het werk
Artikel

Wat ons moe maakt op het werk

De manier waarop we werken past niet bij ons lichaam, vindt gezondheidszorgpsycholoog Annemarieke Fleming. Ze pleit voor een cultu...
Het liefst zou ik niet meer werken
Advies

Het liefst zou ik niet meer werken

Beste Jolet Ik ben 26 en heb nu vijf jaar gewerkt. Momenteel ben ik werkloos, maar ik heb geen inspiratie om een baan te zoeken. M...
Zo verbeter je de relatie met de baas
Verhaal

Zo verbeter je de relatie met de baas

Niets is beter voor je werkplezier dan een goede verstandhouding met je leidinggevende. Helaas gaat het daar vaak mis. Hopeloze za...
655