De vraag

Ik mag geen fouten maken

Ik weet dat fouten maken menselijk is, en dat iedereen moet leren. Maar toch vind ik het verschrikkelijk om in mijn werk een fout te maken, en kan ik er lang over blijven piekeren. Het helpt dan eigenlijk nauwelijks om tegen mezelf te zeggen dat iedereen zich nu eenmaal vergist. Hoe stop ik die veroordelende piekergedachten?

Het advies

Expert

Arjan van Dam

Faalangst

Het maken van een fout op je werk is lastiger dan wanneer je dat doet bij het uitoefenen van bijvoorbeeld je hobby. Op je werk kunnen fouten vervelende en soms zelfs verstrekkende consequenties hebben. Zeker als je om heen ziet dat fouten worden afgestraft, bijvoorbeeld door afkeuring, minder kans op promotie of als uiterste consequentie ontslag dan is het moeilijk om een fout als leermoment te zien. Je kunt er dan zelf wel van overtuigd zijn dat fouten leermoment zijn, maar piekeren over de mogelijke consequenties is dan meer dan logisch.

Maar als je werkgever fouten niet gelijk afstraft en niet alleen belijdt dat fouten leermomenten zijn, maar dit ook daadwerkelijk laat zien, dan ligt de oorzaak waarschijnlijk bij jouw dieper liggende overtuigingen. Een belangrijke onderliggende overtuiging kan zijn dat je denkt dat je jezelf op zo’n moment niet meer kunt verbeteren; ‘Ik heb het fout gedaan, dus ik kan dit niet goed en ik ga hier niet beter in worden.’

Carol Dweck noemt dit een ‘fixed mindset’; de overtuiging dat je capaciteiten min of meer vast liggen. Kijk bij een fout altijd of je deze onderliggende overtuiging hebt. En zo ja, is dat echt waar? Of moet je er gewoon meer tijd in stoppen of anders aanpakken? In de meeste gevallen kun je ergens beter in worden en zullen de fouten daardoor minder worden.

Het kan ook zijn dat je ideeën over wat er van je verwacht wordt en/of van jezelf verwacht, niet realistisch zijn. Bijvoorbeeld de overtuiging dat iedereen nog moet leren maar dat jij alles gelijk goed moet doen. Of misschien heb je het idee dat fouten niet getolereerd worden terwijl je werkgever hier genuanceerder tegen aankijkt. Dit kun je nagaan door dit met je collega’s te bespreken en/of direct met je leidinggevende.

Maar in beide gevallen, als je piekeren ontstaat door niet realistische verwachtingen van je werkgever of van jezelf, heeft het zin om je gedachten bij te stellen en om te buigen naar helpende gedachten. Te lang piekeren is in geen enkel geval goed voor je. Het boekje “Ik kan denken/voelen wat ik wil” van Rene Diekstra biedt goede handvatten om hier praktisch mee aan de slag te gaan.

Dit vind je misschien ook interessant

Advies

Sinds ik ben ontmaagd 
voel ik me waardeloos

Lees verder
Branded content

Moe? 7 tips voor meer vitaliteit

Na een lange werkdag ben je al snel geneigd op de bank te ploffen met de afstandsbediening en een gl...

Lees verder
Advies

Ben ik verslaafd aan betaalde seks?

Lang heb ik stiekem prostituees bezocht, maar dat wil ik al een jaar niet meer.

Lees verder
Advies

Nog steeds faalangst voor mijn rijexamen

Lees verder
Advies

Altijd bang dat ik iets niet goed doe

Lees verder
Advies

Ik wil eindelijk mijn rijbewijs halen

Lees verder
Verhaal

Oeps! Waarom we mislukkingen moeten koesteren

Lees verder
Advies

Kan ik mijn faalangst echt kwijtraken?

Lees verder
Advies

Ik blokkeer als ik mezelf moet bewijzen

Lees verder