De vraag

Ik ben bang om fouten te maken

Ik weet dat fouten maken menselijk is, en dat iedereen moet leren. Maar toch ben ik bang om in mijn werk fouten te maken. En als ik toch een fout maak, kan ik er lang over blijven piekeren. Het helpt dan eigenlijk nauwelijks om tegen mezelf te zeggen dat iedereen zich nu eenmaal vergist. Hoe stop ik die veroordelende piekergedachten, hoe word ik minder bang om fouten te maken?

Het advies

Expert

Arjan van Dam

Faalangst

Bang zijn om fouten te maken

Een fout maken op je werk is lastiger dan bijvoorbeeld bij het uitoefenen van je hobby. Op je werk kunnen fouten vervelende, soms zelfs verstrekkende, gevolgen hebben. Zeker als je om heen ziet dat fouten worden afgestraft (door afkeuring, minder doorgroeikansen of zelfs ontslag). Dan is het moeilijk om een fout als leermoment te zien; piekeren over de mogelijke gevolgen is dan meer dan logisch.

Onderliggende overtuigingen: een ‘fixed mindset’

Straft je werkgever fouten niet gelijk af, laat hij zien dat fouten leermomenten zijn, dan ligt de oorzaak van je gepieker bij jou. En wel bij je dieper liggende overtuigingen. Een belangrijke onderliggende overtuiging kan zijn dat je denkt dat je jezelf op zo’n moment niet meer kunt verbeteren; ‘Ik heb het fout gedaan, dus ik kan dit niet goed en ik ga hier niet beter in worden.’

De Amerikaanse psychologe Carol Dweck noemt dit een ‘fixed mindset’; de overtuiging dat je capaciteiten min of meer vast liggen. Kijk bij een fout altijd of je deze onderliggende overtuiging hebt. En zo ja, is dat echt waar? Of moet je er gewoon meer tijd in stoppen, of het anders aanpakken? In de meeste gevallen kun je ergens beter in worden en zullen de fouten daardoor minder worden.

Onrealistische verwachtingen

Mogelijk heb je ook onrealistische ideeën over wat er van je verwacht wordt en/of wat je van jezelf verwacht. Bijvoorbeeld de overtuiging dat iedereen nog moet leren maar dat jij alles gelijk goed moet doen. Of misschien heb je het idee dat fouten niet getolereerd worden terwijl je werkgever hier genuanceerder tegen aankijkt. Dit kun je nagaan door het met je collega’s te bespreken en/of direct met je leidinggevende.

Gepieker ombuigen in helpende gedachten

Of je gepieker nu ontstaat door onrealistische verwachtingen van je werkgever of van jezelf, het is zaak om die gedachten bij te stellen. Om ze om te buigen naar helpende gedachten. Te lang piekeren is in geen enkel geval goed voor je. Het boek ‘Ik kan denken/voelen wat ik wil’ van psycholoog René Diekstra biedt goede handvatten om hiermee praktisch aan de slag te gaan.

Meer weten over dit thema? Bekijk Piekeren
Coachfinder

Pak aan wat je dwarszit

Minder stress, ander werk, meer zingeving of iets anders waarbij je wel een duwtje in de rug kunt gebruiken? Een coach helpt je om sneller je doelen te bereiken.

Vind je ideale coach
Deel dit artikel:
11 mei 2015 | Laatst gewijzigd op 23 oktober 2020

Dit vind je misschien ook interessant

Interview

Rouwen en lijnen

Ze zijn bijna dertig jaar getrouwd en nu alweer tien jaar prominente collega-onderzoekers op het geb...
Lees verder
Branded content

Wat je nog niet wist over je buikbrein

Gestrest of pieker je je suf? Check even in bij je darmen. Want je darmen spelen een belangrijke rol...
Lees verder
Artikel

15x populaire en effectieve therapieën

Welke therapie past bij je? Experts selecteerden vijftien behandelvormen die populair én bewezen ef...
Lees verder
Artikel

15x populaire en effectieve therapieën

Welke therapie past bij je? Experts selecteerden vijftien behandelvormen die populair én bewezen ef...
Lees verder
Advies

Ik vermijd situaties waarin ik kan falen

Beste heer Van Dam, Zelf heb ik het nog nooit als faalangst bekeken, maar ik ben benieuwd naar uw me...
Lees verder
Advies

Mijn collega zegt niets meer

Ik werk samen met een collega (vrouw van 56 jaar) die volgens mij asperger heeft. De communicatie tu...
Lees verder
Artikel

Lang leve de werkstress

Het werd een dag die verrassend veel opleverde, de eerste workshopdag van Psychologie Magazine en Sc...
Lees verder
Artikel

Ontdek je verborgen talenten

Iedereen is wel ergens écht goed in. Maar soms moet je daar zelf nog achterkomen. Ontdek die verbor...
Lees verder
Artikel

Top 7 telefonische tijdrovers

Je hebt nog ruimte om je werkproces te verbeteren. Waar gaat veel van je tijd heen?
Lees verder
Artikel

Zo maak je meer indruk en vergroot je je promotiekansen

Nog steeds niet gevraagd voor een nieuwe baan? Misschien valt u niet genoeg op. Vier strategieën om...
Lees verder
655