Waarom eten kinderen drie repen chocola achter elkaar, vinden ze sparen moeilijk en geven ze iemand op wie ze boos zijn een mep? Volgens ontwikkelingspsychologe Eveline Crone van de Universiteit van Amsterdam komt dat doordat kinderen bij beslissingen nog niet gestuurd worden door ‘waarschuwingssignalen’.

Gezonde volwassenen krijgen een seintje van hun lichaam als ze voor een keuze staan die negatieve gevolgen kan hebben. De hersenen roepen dan emoties op die herinneren aan eerdere, soortgelijke situaties. Zo vertraagt je hartslag en ga je meer zweten als je op het punt staat om iets onverstandigs te doen, bijvoorbeeld iets heel duurs kopen wat je helemaal niet nodig hebt. Met als gevolg dat volwassenen dat – meestal tenminste – niet doen.

Bij kinderen zijn de hersengebieden die deze signalen sturen, de prefrontale kwabben in het voorhoofd, nog niet goed ontwikkeld. Daarom zijn ze impulsiever en kiezen ze vooral voor beloning op korte termijn, terwijl dat op lange termijn niet altijd even verstandig is. Ook psychopaten en verslaafden blijken sturing door waarschuwingssignalen te missen. Ze gedragen zich wat dat betreft dus nog een beetje kinderlijk. Als de prefrontale kwabben rond de puberteit volgroeid raken, komt het bij kinderen gelukkig allemaal goed. (JG)

Eveline Crone, Performance monitoring

and decision-making. Psychopathological and developmental analyses. Proefschrift, Universiteit van Amsterdam, december 2003