De vraag

Wat is de grens tussen autisme en hoogbegaafdheid?

Wij zijn een gezin van zes mensen – vier daarvan hebben de diagnose autisme. Drie van hen zijn daarnaast ook hoogbegaafd, met IQ’s tussen 140 en 155. Zij hebben dus hoogintelligent autisme. De vierde heeft naast autisme de aandachtsstoornis ADD (Attention Deficit Disorder).

Voor ons is het vaak onduidelijk waarin ‘kenners’ ons menen te kunnen classificeren binnen het vakje ASS (Autisme Spectrum Stoornis). Vaak zien wij bepaalde reacties van onszelf duidelijk als typisch kenmerk van hoogbegaafdheid. Waar ligt de grens tussen autisme en hoogbegaafdheid, als sprake is van hoogintelligent autisme? Is er effectief niet een grote overlap tussen ASS en hoogbegaafdheid?

Het advies

Sander Begeer

Autisme expert

Aspecten van het gedrag van iemand met ASS (Autisme Spectrum Stoornis) kunnen inderdaad verward worden met hoogbegaafdheid.

Overlap tussen autisme en hoogbegaafdheid

Mensen met autisme zijn vaak zeer systematisch en analytisch ingesteld. Dit patroon zie je vaak ook terug bij hoogintelligente mensen zonder autisme – al hangt het wat af van de specifieke definitie van intelligentie. Bij laag intelligente mensen is het overigens óók vaak moeilijk om beperkingen met zekerheid toe te schrijven aan enerzijds autisme en anderzijds de verstandelijke beperking.

Onderscheid tussen autisme en hoogbegaafdheid

Een belangrijk verschil tussen autisme en hoogbegaafdheid is de sociale of emotionele intelligentie. Bij hoogbegaafde mensen met autisme zijn de sociaal emotionele vaardigheden vaak opvallend zwak ten opzichte van de verstandelijke vermogens. Dit is bij hoogbegaafde mensen zonder autisme niet het geval.

Daarnaast hebben mensen met autisme – hoog en laag functionerend, dus met een normale intelligentie of met een verstandelijke beperking – een andere vorm van intelligentie. Hun intelligentie is vaak disharmonisch: ze zijn bijvoorbeeld verbaal veel sterker zijn dan non-verbaal. Ook zie je bij autisme vaker ‘savant’ vaardigheden, waarbij iemand op een bepaald gebied uitblinkt, maar op andere domeinen vaak beneden gemiddeld presteert. De intelligentie van mensen zonder autisme is doorgaans harmonisch: een kind dat beter kan rekenen is bijvoorbeeld vaak ook beter in taal.

Het lastige van de diagnose ASS

Het probleem is dat een autisme diagnose gesteld wordt op basis van iemands gedrag en ontwikkeling. Hieraan kunnen natuurlijk vele oorzaken ten grondslag liggen. De vraag naar de specifieke grens tussen hoogbegaafdheid en autisme is moeilijk te beantwoorden voordat we meer te weten komen over de oorzaak van autisme. Maar voor die tijd is het ook van groot belang om de sociale problematiek van juist normaal of hoogbegaafde volwassenen beter in kaart te brengen.

Lees hier meer over de (vele) sterke punten van mensen met autisme

Meer weten over dit thema? Bekijk Hoogbegaafd
Training

Omgaan met autisme

  • Concrete adviezen over communicatie
  • In samenwerking met autisme-expert Annelies Spek
  • Inspirerende sessies met video en achtergrondartikelen
Bekijk de training
Nu maar
€ 45,-
Deel dit artikel:
22 juni 2009 | Laatst gewijzigd op 26 september 2020

Dit vind je misschien ook interessant

Recensie

Dáár zit de dwangneurose

Waar zit het defect bij iemand die dement wordt? En op welke plekken in onze hersenen schuilt schizo...
Lees verder
Recensie

Dáár zit de dwangneurose

Waar zit het defect bij iemand die dement wordt? En op welke plekken in onze hersenen schuilt schizo...
Lees verder
Branded content

6 leefstijladviezen voor een opgewektere stemming

Een gezonde leefstijl zou een depressie tegen kunnen gaan, aldus Amerikaanse psycholoog Stephen Ilar...
Lees verder
Branded content

6 leefstijladviezen voor een opgewektere stemming

Een gezonde leefstijl zou een depressie tegen kunnen gaan, aldus Amerikaanse psycholoog Stephen Ilar...
Lees verder
Advies

Verhuizen met kleine kinderen

Omdat mijn partner en ik graag rustiger willen wonen, verhuizen we binnenkort naar het platteland. D...
Lees verder
Advies

Verhuizen met kleine kinderen

Omdat mijn partner en ik graag rustiger willen wonen, verhuizen we binnenkort naar het platteland. D...
Lees verder
Advies

Als alleenstaande werkende moeder ben ik chronisch overbelas...

Geachte dames, Als alleenstaande moeder van twee kinderen (13 en 16 jaar) werk ik met plezier –...
Lees verder
Interview

Opgroeien bij ouders van hetzelfde geslacht

Kinderen die opgroeiden bij ouders van hetzelfde geslacht. Hoe heeft dat ze gevormd?
Lees verder
Artikel

Verschillende hersenen?

Mannen hebben er meer... Structurele eigenschappen ù Mannen bezitten gemiddeld genomen meer hersenm...
Lees verder
Advies

Wanneer vertel ik mijn zoon (9) dat hij asperger heeft?

Bij mijn zoon van 9 is vorig jaar het syndroom van Asperger vastgesteld. Hij weet zelf (nog) niet da...
Lees verder
Artikel

Beleef autisme in virtual reality

Hoor, zie en beleef in virtual reality alle prikkels die de tienjarige autistische Alex moet verwerk...
Lees verder
Artikel

Overal stickertjes

Autistische mensen raken in de war van onverwachte veranderingen. Dus hangen overal stickertjes en l...
Lees verder
6253