De vraag

Ik voel mij vaak onaangenaam gespannen bij onbekenden

Beste Ursela,

Ik zit al enkele jaren met een heel diep probleem waar ik maar niet van af lijk te raken. Wanneer ik bij mensen ben heb ik heel vaak een onaangenaam gespannen gevoel. Ik ben altijd bang om iets te zeggen en ik heb het gevoel dat iedereen beter en leuker is dan mij.

Ik ben iemand die toch wel elk weekend uitgaat, maar dan met vrienden die ik door en door ken. Nu heb ik al zoveel gesprekken gehad met mensen die ik goed vertrouw. Zij vertellen me allemaal dat ik veel moet uitgaan en dat het wel zal verbeteren.

Intussen ben ik al bijna achttien geworden en blijf ik die sociale angsten behouden. Ik kan daardoor mezelf niet zijn in 90% van de gevallen of slechts gedeeltelijk. Die gespannenheid maakt mij helemaal kapot op mentaal en fysiek vlak.

Ik zou er alles voor over hebben om mij overal rustig te voelen en gewoon net als iedereen te kunnen doen. Ik hoop dat ik niet psychisch ziek ben of zo… En ik koester de stille hoop dat jij de oplossing kan bieden.. Ik zou je eeuwig dankbaar zijn…

Groeten van Timmetje

Het advies

Beste Timmetje,

Dat treft zeg! Maandagochtend, 7 mei 2007, las ik in de Telegraaf een column van Jeffrey Wijnberg, psycholoog en auteur van diverse interessante boeken. Een zeer herkenbaar verhaal waarin hij onder andere het volgende schrijft.

“Voor een grote groep is het maken van contact, laat staan het onderhouden van het contact, een dagelijkse nachtmerrie. Het grootste probleem is de naar-binnengekeerdheid. Alle energie, concentratie en aandacht wordt alleen gericht op eigen negatieve gevoelens en gedachten: ‘Kom ik goed over, zie ik er niet saai uit, heb ik wel iets zinnigs te zeggen, ben ik wel leuk genoeg, straks merkt iedereen dat mijn handen trillen, of, waarom zou iemand mij de moeite waard vinden?’

Ondanks deze harde werkelijkheid is het toch mogelijk de vicieuze cirkel van angst – vermijding – angst te doorbreken. Het geheim is om de spanning, onzekerheid en geremdheid voor lief te nemen, en tegelijkertijd toch de aandacht naar buiten te richten: de omgeving waar te nemen, te kijken naar die ene persoon, om vervolgens goed te volgen wat er gebeurt (hij zoekt iets in zijn tas). Dan kan het niet meer missen of er komt, als vanzelf, een logische vraag tevoorschijn: ben je iets kwijt? En daarmee raak ik aan de essentie van wat sociale angst, als sneeuw voor de zon kan doen verdwijnen, en dat is oprechte belangstelling. De succesformule voor elke ontmoeting en meer, blijft daarom: geef datgene wat uzelf het liefst hebben wilt”.

Een advies waar ik mij geheel bij aansluit. Want wat is in deze context sterker dan belangstelling tonen in een ander? Belangstelling die onze medemens zo op prijs stelt! Als je laat zien dat je oog hebt voor een ander, dat je open staat voor een ander en dat je oprecht geïnteresseerd bent in een ander, dan heb je de oplossingssleutel voor jouw sociale angsten in handen.

Oefen daarom nieuw gedrag. Geef jezelf kleine deelopdrachten en voer deze uit. Eventueel kun je met je goede vrienden afspreken dat ze je achteraf advies geven van wat je de volgende keer in de omgang met anderen misschien wel anders/beter kunt doen. Zie dit als een leerproces en haal je schouders op als je mogelijk eens een keer een minder leuke reactie krijgt. Dat is niet erg, want het brengt je steeds dichter bij het Timmetje die ook met onbekenden ontspannen en geheel zichzelf kletst, lacht en gezellig doet.

Een bekend gezegde luidt niet voor niets ‘al doende leert men’. Gun jezelf daarbij voldoende tijd om te oefenen en te leren. Schrijf indien gewenst je ervaringen op en vermeld datgene wat goed ging en wat voor verbetering vatbaar is. Noteer al je pluspunten en herhaal deze elke dag.

Anderzijds is en blijft het belangrijk dat je jezelf op waarde waardeert. Je bent minstens net zo goed en leuk als een ander én minstens net zo belangrijk voor een gezellig verkeer met anderen. Jouw vrienden zijn daar immers het levendige bewijs van! Maak daarom van je ‘probleem’ je kracht. Bijvoorbeeld door als een goede luisteraar (en die zijn goud waard!) door het leven te gaan. Indien gewenst, kun je ook altijd nog professionele begeleiding inschakelen, als je dat zou willen.

Timmetje, of je er nu voor kiest alleen, met vrienden of met een professional de vicieuze cirkel van angst-vermijding-angst te doorbreken, ik wens je veel succes toe met al jouw rasse schreden in de praktijk van alle dag. En ik hoop van harte dat je snel de rustige en ontspannen Timmetje wordt die je in gedachten hebt.

Hartelijke groet,
Ursela van Stekelenburg

Meer weten over dit thema? Bekijk Zelfvertrouwen
Deel dit artikel:
17 september 2007 | Laatst gewijzigd op 1 april 2020

Lees ook deze artikelen

Zo haal je je eindexamen in één keer
Artikel

Zo haal je je eindexamen in één keer

Nog twee maanden te gaan tot het uur van de waarheid. Extra-extra-hard blokken dus maar? Nee, slimmer is het om je breinvermogen o...
Creatiever en relaxter: dit doen bomen voor je brein
Branded content

Creatiever en relaxter: dit doen bomen voor je brein

Wandelen in de natuur werkt niet alleen stressverlagend, bomen zouden ook nog eens ontstekingsremmende stofjes uitscheiden. Over d...
36 vragen voor je partner voor meer intimiteit
Artikel

36 vragen voor je partner voor meer intimiteit

Hoe word je verliefd op iemand? Het Amerikaanse psychologenechtpaar Arthur en Elaine Aron wilde weten of twee vreemden sneller een...
36 vragen voor je partner voor meer intimiteit
Artikel

36 vragen voor je partner voor meer intimiteit

Hoe word je verliefd op iemand? Het Amerikaanse psychologenechtpaar Arthur en Elaine Aron wilde weten of twee vreemden sneller een...
Jeugdpsycholoog Mitch Prinstein: ‘Hoe innemender je bent, hoe verder je komt’
Interview

Jeugdpsycholoog Mitch Prinstein: ‘Hoe innemender je bent, hoe verder je komt’

Met populaire kleuters komt het later ook wel goed. Maar middelbarescholieren met een hoge sociale status doen het juist slechter ...
Ik durf anderen niet aan te kijken
Advies

Ik durf anderen niet aan te kijken

Hoe kan ik me bewust worden van de lichaamstaal van anderen? Ik let meestal niet op anderen: ik durf/wil de ander niet aankijken. ...
Mijn sociale fobie speelt weer op
Advies

Mijn sociale fobie speelt weer op

Ik ben 60 jaar en al een tijd werkloos; nu begint mijn sociale fobie weer op te spelen. Ik zit erg veel alleen thuis, gelukkig wel...
Zo kom je tot een goed gesprek
Artikel

Zo kom je tot een goed gesprek

Ga naast elkaar zitten. Uw positie ten opzichte van uw gesprekspartner beïnvloedt het gesprek. Voor een intiem onderhoud kunt u h...
Wie zichzelf dwingt te glimlachen, krijgt als vanzelf blijere gedachten
Recensie

Wie zichzelf dwingt te glimlachen, krijgt als vanzelf blijere gedachten

Net zo lang ‘doen alsof’ totdat het een natuurlijk deel wordt van jezelf: het kan je helpen in allerlei situaties, leest recen...
Kan ik nog leren contact te leggen?
Advies

Kan ik nog leren contact te leggen?

Beste Jolet, Ik (man, 56) heb al mijn hele leven problemen met het leggen van contact. Zakelijke communicatie lukt meestal wel, ma...
8200