De vraag

Hoe voorkom je dat je kind faalangst krijgt?

Beste Arjan,
Als je kind ongewenst gedrag vertoont, hoe zou je dan wél moeten reageren als je faalangst wilt voorkomen?
Groeten van Denise

Het advies

Expert

Arjan van Dam

Faalangst

Beste Denise,
Ten eerst is het, om faalangst te voorkomen, belangrijk dat je kind begrijpt dat als je hem ergens op aanspreekt het niet direct over hem gaat maar over zijn gedrag. Bijvoorbeeld, hij is niet vervelend, maar hij doet vervelend. Als het gaat over wie je bent heb je veel eerder een reden om je te schamen en daarmee is de belangrijkste bodem voor faalangst gelegd. Als het gaat over gedrag dan heb je het over iets dat je makkelijker kunt veranderen. Dus wees zo duidelijk mogelijk in het benoemen van het gedrag wat jij ongewenst vindt.

Wanneer ouders heel streng reageren op fouten zullen hun kinderen eerder faalangstig worden. Uit onderzoek is zelfs gebleken dat de rol van de moeder hierbij cruciaal lijkt te zijn. Wanneer een moeder vaker haar liefde terugtrekt bij het maken van een fout dan wordt een kind eerder faalangstiger. Dat terugtrekken kan heel subtiel zijn, zoals bijvoorbeeld even wegkijken of de wenkbrauwen fronsen. Een belangrijk advies is dus: laat je kind merken dat je het accepteert dat er een fout wordt gemaakt, zodat het zich veilig kan blijven voelen. (Dit is trouwens makkelijker gezegd dan gedaan, want als mijn zoontje de huissleutel weer is kwijtgeraakt dan reageer ik niet volgens de boekjes…).

Een ander belangrijk verschil is of het ongewenste gedrag een fout is of een min of meer bewuste overtreding van de regels. Als je kind een fout maakt, door bijvoorbeeld een kopje om te stoten omdat hij niet oplet en je wordt hier heel boos op, dan kan een gevoel van machteloosheid opkomen (‘maar ik deed het niet expres…’). In zo’n geval is het dus belangrijker dat er mild gereageerd wordt. Wat er gevraagd wordt (goed opletten) is misschien te moeilijk en iets dat je kind nog moet ontwikkelen.

Bij het maken van een fout kun je beter uitleggen hoe het wel kan en/of het goede gedrag voordoen. Bij wat oudere kinderen kun je ook vragen wat ze ervan geleerd hebben en hoe ze het de volgende keer beter kunnen doen.

Ja, en voor het min of meer bewust overtreden geldt dat duidelijkheid het beste medicijn is. Kijk maar naar The Nanny en dat soort programma’s.

O ja, en vooral goede resultaten willen van je kind werkt ook faalangst in de hand. Je kunt je kind het beste stimuleren om zich met vallen en opstaan te ontwikkelen en uitdagingen aan te gaan en je kind opvangen als er weer eens iets misgaat.

Vriendelijke groet,
Arjan van Dam

 

  • Arjan van Dam (1970) is psycholoog/trainer. Een thema wat hem erg boeit is dat mensen die willen leren beter presteren dan mensen die alleen willen presteren. Een belangrijke sleutel blijkt te liggen in hoe we tegen fouten aankijken. Zien we die als falen of als een leermoment? Hij geeft trainingen op het gebied van motivatie en doceert psychologie.

    Neem een kijk op zijn website: www.fidare.nl, hier kun je ook artikelen over zijn boek vinden: Arjan van Dam, De kunst van het falen, Ambo

Meer weten over dit thema? Bekijk Opvoeden
Training

Vergroot je zelfvertrouwen

  • Bewezen effectief
  • Technieken uit de cognitieve gedragstherapie
  • Leer een positieve kijk op jezelf creëren
Bekijk de training
Nu maar
€ 75,-
Deel dit artikel:
22 januari 2010 | Laatst gewijzigd op 1 april 2020

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Rem de verzorger in jezelf af: 3 adviezen

Er hoeft maar iemand te kikken en ze rukken uit, de redders die altijd klaarstaan voor een ander. Ho...
Lees verder
Branded content

Haal meer uit je adem

Op hectische dagen is je ademhaling wel het laatste waar je aan wilt denken. Toch kan het een wereld...
Lees verder
Kort

Zonder antidepressiva dankzij therapie

Goed nieuws voor mensen die willen stoppen met antidepressiva. Tot nu toe werd dat vaak afgeraden, o...
Lees verder
Kort

Zonder antidepressiva dankzij therapie

Goed nieuws voor mensen die willen stoppen met antidepressiva. Tot nu toe werd dat vaak afgeraden, o...
Lees verder
Artikel

Het nut van werkrituelen

Nerveus voor een presentatie? Werkrituelen helpen je te kalmeren én er een succes van te maken. En ...
Lees verder
Verhaal

Imposter syndroom: ‘Wat ik kan, kan toch iedereen’

Hoogopgeleid, capabel, succesvol en tóch bang dat iedereen op een dag ontdekt dat je eigenlijk niks...
Lees verder
Artikel

Zelfvertrouwen kweek je zo

Zelfkritiek is als een slechte trainer: hij ondermijnt je zelfvertrouwen en laat je juist slechter p...
Lees verder
Interview

Hoogleraar Gerben van Kleef: ‘Met blijdschap krijg je ...

Wie lacht, wordt niet alleen als warmer gezien, maar ook als competenter. Emotie-expert Gerben van K...
Lees verder
Artikel

Deze mensen hadden hun leven prima op de rit, maar werden to...

Ze hadden een huis, een baan, een gezin. En raakten dakloos. ‘Ik wil laten zien dat dit iedereen k...
Lees verder
Kort

Zelfeffectiviteit: ‘Lastig – maar ik kan het wel’

Mensen verschillen in het vertrouwen dat ze in uitdagende situaties hebben in hun capaciteiten. Zelf...
Lees verder
5760