De vraag

Ik ben perfectionistisch en heb faalangst

Beste Tanja,
Sinds een tijdje heb ik last van uitstelgedrag. Ik ben zeer perfectionistisch en wil graag zoveel mogelijk werk doen op een dag. Ik studeer nu nog. Ik ben 24. Ik heb al sinds ik mij kan herinneren een enorme faalangst. Vroeger (tot mijn 18de ongeveer) kon ik ook daadwerkelijk hard werken en veel doen op een dag. Tegenwoordig durf ik heel makkelijk dingen uit te stellen. Kan dit komen omdat ik nu niet meer kan presteren zonder druk? Het is namelijk erg lastig tijdens de examenperiode, omdat ik dan vaak panikeer en helemaal niets meer kan doen van verlamming. En dit terwijl ik wel graag wil! Iemand vertelde mij dat het mogelijk is dat de vorm van faalangst kan veranderen en dat dit wellicht bij mij het geval is. Eerst jaren lang kunnen presteren onder druk en dan ineens naar beneden vallen en uitstelgedrag toepassen, omdat je niet anders kunt.

Kun je mij hier meer informatie over geven? Kan mijn uitstelgedrag samenhangen met faalangst en zo ja, heb je tips om er iets aan te doen?

Met vriendelijke groet,
An

Het advies

Beste An,
Mensen die last hebben van faalangst kunnen daar verschillend op reageren. Sommige eisen van zichzelf het uiterste en moeten zichzelf iedere dag honderd procent (of liever nog meer)inzetten, omdat het risico om te falen (of om een laag cijfer te halen) koste wat het kost moet worden vermeden. Het lijkt erop dat jij een tijd op deze manier aan het werk bent gegaan en dat kost inderdaad veel energie en is uitputtend. Een andere manier om te reageren is door de dingen voor je uit te schuiven, om er maar liever niet mee bezig te gaan omdat je bang bent voor mislukkingen. Is dat de manier waarop jij nu aan het werk bent? Je bent dan eigenlijk geen echte uitsteller, je kunt je uitstelgedrag beter zien als een vorm van vermijding.

Aan faalangst (en het daarmee gepaard gaande uitstelgedrag) kun je zeker iets doen. Ik zou je aanraden om eens te kijken of er in jouw omgeving faalangstcursussen worden gegeven (die zijn er wel voor studenten). Je kunt daarin leren om je eigen hoge standaard wat naar beneden bij te schroeven, zodat je op een wat meer ontspannen manier aan het werk kunt en niet meer bang hoeft te zijn om fouten te maken. Ook kun je leren om ‘wie je bent’ los te koppelen van de dingen die je doet: we zijn namelijk veel meer dan de prestaties die we op een bepaald moment leveren. We kunnen over prestaties een oordeel geven, maar we hoeven onszelf als persoon niet constant op een waardeschaal te plaatsen. Als je dat kunt, zul je merken dat je op een prettigere manier aan het werk kunt en dat lijkt mij zeer de moeite waard!

Vriendelijke groet,
Tanja van Essen

Meer weten over dit thema? Bekijk Perfectionisme
Deel dit artikel:
22 mei 2006 | Laatst gewijzigd op 1 april 2020

Lees ook deze artikelen

Opruimen voor mensen met ADHD
Verhaal

Opruimen voor mensen met ADHD

De meeste mensen met ADHD komen buitenshuis best geordend over, maar hun privéleven lijdt onder uitstelgedrag en bewaardrang. Dat...
Waarom échte aandacht zo belangrijk is voor je kind
Branded content

Waarom échte aandacht zo belangrijk is voor je kind

‘Kijk mam, dit heb ik gemaakt op school.’ Je werpt een blik op het knutselwerk van je kind, zegt dat je het prachtig vindt, en...
Mindful eten
Artikel

Mindful eten

Als het etenstijd is, leg dan de krant weg, doe de televisie uit, ‘unplug’ andere elektronica en doe één ding: eten.
Mindful eten
Artikel

Mindful eten

Als het etenstijd is, leg dan de krant weg, doe de televisie uit, ‘unplug’ andere elektronica en doe één ding: eten.
Ik wil niet meer alles uitstellen
Advies

Ik wil niet meer alles uitstellen

Beste Ursela, Ik kom nergens toe, daar komt het op neer. Ik kan mezelf niet een schop onder de kont geven om dingen te doen en laa...
Ik stel het poetsen steeds uit
Advies

Ik stel het poetsen steeds uit

Beste Tanja, Ik ben een volwassen vrouw, maar heb een hekel aan poetsen. Als kind moest ik poetsen als ik gestraft was. Dat is de ...
Hoe zet ik mezelf aan tot actie – en maak ik dingen echt af?
Advies

Hoe zet ik mezelf aan tot actie – en maak ik dingen echt af?

Dag Gijs, Loslaten. Alles probeer ik perfect te doen. Bereid werkzaamheden tot in de puntjes voor. Leg alles netjes neer. Recht. M...
Faalangst hindert lezende jongens
Kort

Faalangst hindert lezende jongens

Jongens kunnen beter rekenen dan meisjes, maar meisjes liggen voor met lezen.
Heb je last van examenangst?
Test

Heb je last van examenangst?

Hoe voel je je wanneer je een examen of test moet doen: gefocust en op een prettige manier gespannen, of verlamd van de zenuwen? ...
‘Een vijf kan ook heel goed zijn’
Artikel

‘Een vijf kan ook heel goed zijn’

Studiestress, ruzie met je ouders – heel gewone puberkwesties zijn het soms, waar leerlingen mee aankloppen bij de schoolpsychol...
8855