Laat ik mijn kleuters testen op hoogbegaafdheid?

Geachte mevrouw Hoogeveen,
Onze eeneiige meisjestweeling van bijna 4 lijkt ver voor te lopen volgens logopedie (spraakproblemen als gevolg van sondevoeding), Kinderdagverblijf en consultatiebureau. Hun opa is getest als hoogbegaafd. Ze zijn slim, hebben erg veel humor, zijn hyper, leergierig en sociaal.

Nadat ze de eerste twee jaar vrijwel alleen maar ziek waren zijn ze daarna als een speer vooruit gegaan. En lijken niet meer te stuiten. Als kinderen redelijk in hun vel zitten is testen van voorlopen dan zinvol of niet? Dus wachten totdat ze tegen problemen aanlopen? Ze zijn immers met zijn tweeën en hebben altijd een gelijke.

Hun opa is getest hoogbegaafd. Toentertijd een IQ van 140. Hij is sociaal alleen erg zwak, heeft bijvoorbeeld ook geen vrienden en nooit gehad en hij wil ze ook niet. Zelf geeft hij als reden op dat hij zich van huis uit niet mocht ontwikkelen en tot zijn vierde jaar niet met andere kinderen mocht spelen. En dat je dan met vier jaar al verleerd bent om vriendjes te hebben. En dan komt dat op school niet meer goed. Dat klinkt mij raar in de oren, gaat dat echt zo? Mijn zoon heeft namelijk PDD-NOS dus ik vindt het dan meer daarop lijken maar goed ik ben geen deskundige.

Maar de vraag daarover is. Is hoogbegaafdheid erfelijk? Hij is namelijk zo trots op zijn slimme kleindochters.

Met vriendelijke groeten,
Moeder

Ons advies

Geachte Moeder,
Om uw laatste vraag als eerste te beantwoorden: de intelligentie die iemand heeft is zeker deels erfelijk bepaald. Hoogbegaafdheid is een veel complexer begrip, waarbij veel factoren, zowel erfelijke als omgevingsfactoren, een rol spelen.

De kenmerken die u beschrijft bij uw dochters kunnen wijzen op hoogbegaafdheid. Testen, of liever gezegd een psychologisch onderzoek, is mogelijk, maar niet noodzakelijk. Wel is van belang dat uw dochters, die nu waarschijnlijk naar het basisonderwijs gaan, onderwijs krijgen dat bij hun manier van ontwikkelen past.

U zegt: ‘ze lijken niet meer te stuiten’, en ze stuiten is ook het laatste wat u nu moet doen. Dit betekent dat u snel in gesprek moet gaan met school, zodat ze daar goed kijken wat uw dochters mogelijkheden en interesses zijn. Als die sterk afwijken van het gemiddelde, zal men het onderwijs daar op moeten aanpassen. Dit kan door middel van compacten en verrijken van de leerstof, en/of door versnelling.

Op school zal men alert moeten zijn op mogelijk aanpassingsgedrag: kinderen denken soms dat er verwacht wordt dat ze dezelfde dingen moeten doen als hun klasgenoten, wat kan leiden tot onderpresteren. Er moet zeker niet gewacht worden tot zij tegen problemen aanlopen. Dit kan voorkomen worden door een adequaat schoolprogramma te bieden en voldoende kans om in contact te komen met ontwikkelingsgelijken.

Natuurlijk hebben ze elkaar, maar een wat bredere sociale groep is natuurlijk fijner. Als dat niet of te weinig lukt op school, raad ik u aan contact op te nemen met één van de verenigingen van ouders van hoogbegaafde kinderen, verenigd in ‘de Koepel’ (www.koepelhb.nl).

Het verhaal van opa is herkenbaar. Een hoge intelligentie zorgt er vaak voor dat de interesses van een kind, in ieder geval qua niveau, afwijken van dat van andere kinderen. Als daar onvoldoende in begeleid wordt kan dat leiden tot sociale problemen.
vriendelijke groet,
Lianne Hoogeveen


  • Psychologe Lianne Hoogeveen is coördinator van het Centrum voor Begaafdheidsonderzoek aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

    Neem ook een kijkje op de site van het Centrum voor BegaafdheidsOnderzoek
Expert

Lianne Hoogeveen

Dit vind je misschien ook interessant

Advies

Autistisch en hoogbegaafd

Lees verder
Verhaal

Zo vergroot je je werkplezier – en dat van je collega’s

Heb je het niet meer naar je zin op je werk? Ja, misschien moet je baas dingen veranderen: maar zelf...

Lees verder
Advies

Wat is de grens tussen autisme en hoogbegaafdheid?

Lees verder
Artikel

EVOLUTIE Fluisterende genen

Lees verder
Artikel

Hoogbegaafd of hoog-intelligent?

Lees verder
Artikel

De seksuele kloof

Lees verder
Artikel

Hoogbegaafd: ‘Ik heb mezelf altijd afgeremd om erbij te horen’

Lees verder
Advies

Is autisme erfelijk?

Lees verder