We zijn moe, doodmoe. Gezondheidspsycholoog Annemarieke Fleming hoort het van haar cliënten én bij de psychologen en huisartsen die ze opleidt.

Annemarieke Fleming: ‘Er hangt veel schaamte rond het nemen van rust’

Doordat we altijd maar ‘aan’ staan, zijn we massaal moe. Gezondheidszorgpsycholoog Annemarieke F...

Lees verder

Ze maakt zich zorgen en daar heeft ze reden toe: het aantal Nederlanders en Belgen dat zich aanhoudend vermoeid voelt, is volgens het CBS tussen 2007 en 2018 ruim verdubbeld, van 8 naar 17 procent. En al vielen de cijfers in 2020 iets lager uit, de verwachting is dat het erger wordt.

In een onderzoek door het CNV eind 2021 noemen zes op de tien ondervraagden de werkdruk hoger dan in de eerste helft van het jaar; liefst twee op de tien zeggen tegen een burn-out aan te zitten.

Wat maakt ons moe op het werk?

  • Psychische vermoeidheidsklachten door het werk kwamen in 2020 het vaakst voor bij werknemers met een pedagogisch beroep, zoals docenten en leerkrachten, en bij mensen met een creatief of taalkundig beroep.
  • Geestelijke vermoeidheid door het werk komt vaker voor bij werknemers die een hoge werkdruk ervaren: mensen die geregeld erg snel, heel veel of extra hard moeten werken.
  • Werknemers die een hoge werkdruk ervaren, maar die wel zelf kunnen (mee)beslissen over de uitvoering, de volgorde en het tempo van hun werk, én over verlof en werktijden, melden minder vaak psychische vermoeidheidsklachten dan werknemers die dat niet kunnen (in 2020 respectievelijk 23 procent en 35 procent).
  • Werknemers met veel autonomie en een lage werkdruk hebben het minst vaak last van psychische vermoeidheidsklachten (in 2020 was dat 8 procent).
  • Managers ervoeren in 2020 de hoogste werkdruk, maar hadden ook de meeste autonomie. Het percentage werknemers met psychische vermoeidheidsklachten was bij managers een van de laagste.
  • In de pedagogische en de zorg- en welzijnsberoepen komen zowel een hoge werkdruk als een geringe mate van autonomie veel voor.

Herstel je energiebalans

De manier waarop wij werkdagen inrichten – eigenlijk kan ons lichaam dat helemaal niet aan. Er is daarom een cultuuromslag nodig, vindt Annemarieke Fleming. In de nieuwe editie van Psychologie Magazine pleit Fleming voor de rustrevolutie én voor de terugkeer van het dutje.

Bronnen: CBS en TNO, Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden, 2020 / CBS, Nederland in cijfers, 2021 / CNV, Onderzoek arbeidsmarkt en duurzaamheid, 2021