Op tv zie je dagelijks beelden van neergeschoten Irakezen en verhongerde kinderen. Slechts zelden sta je stil bij wat dat voor de omgeving van de slachtoffers moet betekenen. In Over rouw onderscheiden psychiater Elisabeth Kübler-Ross en journalist David Kessler vijf stadia binnen het rouwproces: ontkenning, woede, marchanderen (je afvragen ‘wat als… was gebeurd?’), depressie en tot slot aanvaarding. Daarnaast bespreken de auteurs de ‘binnenkant’ van verdriet, zoals fantasieën over hoe het had kunnen aflopen, en de ‘buitenkant’, zoals het opbergen van de bezittingen van de overledene.

Coachfinder

Vind een betrouwbare coach via Coachfinder

Coaching is een belangrijke stap in zelfontwikkeling. Maar de juiste coach vinden blijkt nog niet zo eenvoudig. Coachfinder helpt je in je zoektocht naar een coach die bij je past.

Vind je ideale coach

De vijf stadia van rouwverwerking zijn niet nieuw; Kübler-Ross – recentelijk overleden – onderscheidde ze 35 jaar geleden al in het boek Lessen voor levenden. Wereldberoemd werd ze ermee. In Over rouw gaan de auteurs dieper in op de stadia. Niet overbodig, want in de loop der jaren is het belang van de theorie van Kübler-Ross slechts toegenomen. De vijf fasen worden inmiddels niet alleen toegepast op mensen die een dierbare verloren, maar ook op mensen die een traumatische gebeurtenis hebben meegemaakt.

Wel wordt de theorie, volgens de auteurs, vaak verkeerd begrepen. Rouwenden hoeven niet per se alle fasen te doorlopen of dat in een vaste volgorde te doen. Of, zoals de auteurs

zeggen: ‘Er is geen plan of schema om van verdriet te helen.’

Het boek gaat je als lezer niet in de koude kleren zitten. Het dwingt je stil te staan bij het feit dat liefde en pijn aaneengeklonken zijn, en dat je vroeg of laat zelf ook door een rouwproces heen zult moeten. Als gezonde 37-jarige denk je daar doorgaans liever niet aan.

Toch word je niet depressief van het boek. Het is alsof je, tijdens het lezen, even met beide benen op de grond wordt gezet: verlies en verdriet horen óók bij het leven. Vreemd genoeg geeft dat idee vooral een gevoel van rust. Misschien omdat je er dan niet meer zo hard voor probeert weg te lopen.

Over rouw. De zin van de 5 stadia van rouwverwerking, Elisabeth Kübler-Ross & David Kessler, Ambo-Anthos € 19,95