‘Dieren kennen geen stress, doordat ze emoties op een natuurlijke manier laten uitrazen’, zegt Paul Loomans. ‘Als een dier geschrokken is, gaat het daarna even zitten uitpuffen. Zodra de emotie is weggezakt, pakt hij de draad van zijn dagelijkse bezigheden weer op.’

Paul Loomans is zenmonnik. De afgelopen jaren heeft hij een methode ontworpen, ‘de stressontknoping’, waarin hij zijn jarenlange ervaring met zenmeditatie gebruikt; in vijf bijeenkomsten leert hij je hoe je de warboel die stress in je hoofd vaak lijkt, ontleedt zodat je weer zorgeloos verder kunt. Een heerlijk vooruitzicht.

We denken vaak dat stress van buiten komt – in de vorm van deadlines, veeleisende gezinsleden en files – maar volgens Loomans ontstaat spanning vooral door hoe we omgaan met de emoties die gebeurtenissen bij ons oproepen.

Hij pompt een ballon op die langzaamaan op knappen komt te staan. Ik krimp ineen. ‘Wat gebeurt er nu met je?’ vraagt Loomans. ‘Er is nog niets aan de hand en toch heb je al enorme spanning in je lijf.’

Hij tekent een curve op een flip-over. ‘Een emotie zoals angst of verdriet komt voorbij als een golf. Hij wordt vanzelf minder. Maar anders dan dieren onderbreken wij mensen dit natuurlijke verloop door de emotie tegen te houden, weg te stoppen, of te verdoven. En dan houd je spanning in je lijf en in je geest. Je blijft er maar over doormalen of krijgt afweerreacties als boosheid of schuldgevoelens.’

Ik herken dat wel. Zodra een rotgevoel zich aandient, wapen ik me ertegen zoals tegen die steeds voller wordende ballon. Maar het ís ook eng om verdriet of angst echt toe te laten, werp ik tegen. ‘Nee hoor,’ zegt de zenmonnik rustig. ‘Juist als je verdriet blijft wegduwen, kan het zich eindeloos voortzetten. Probeer eens echt in die ijskoude wind te gaan staan. Laat hem door je botten gaan en hij zal je niet omver blazen. Het is nooit te laat om een oude emotie te verwerken. Ik heb zelf ooit op die manier een groot verlies uit mijn verleden verwerkt. Dat duurde zo’n twee dagen. Kleinere voorvallen kun je in korte tijd kwijt zijn, en hoe meer je oefent, des te sneller je dingen verwerkt.’

‘Ik heb weleens maanden in een koude wind gestaan,’ zeg ik sceptisch, ‘maar het verdriet ging niet weg.’ ‘Wat jij voelt is het gevecht tegen het verdriet, niet het verdriet zelf,’ reageert Loomans. ‘Heb je het echt de tijd gegund? Zonder oordelen te geven? Zonder negatieve gedachtes?’

Hij heeft gelijk. Meestal dacht ik er dingen bij als: is het nou nog niet over? Of stelde ik me er toekomstige catastrofen bij voor.

‘Om gedachten niet te veel ruimte te geven, kun je gaan bewegen in het ritme van de emotie,’ raadt Loomans me aan. ‘Bij verdriet passen langzame bewegingen als tuinieren of de was ophangen. Bij angst en gekwetstheid energiekere dingen, zoals een stevige wandeling.’

Dan moeten we onze allergieën opschrijven, momenten waarop we heel sterke emoties of stress ervaren. Volgens Loomans zijn dit pijnplekken uit onze jeugd en ‘poorten naar het ontzenuwen van terugkerende spanning’. Ik schrijf: ‘Het gevoel dat mij onrecht wordt aangedaan.’ Ik reageer sterk op onverwachte onaardigheid.

Als ik een volgende bijeenkomst inhaal bij een andere groep, word ik meteen met deze ‘allergie’ geconfronteerd. Een van de deelnemers reageert bot als ik me voorstel. In de trant van: ‘Wat interesseert mij het wie jij bent, je verdoet onze kostbare cursustijd.’ Ik voel mijn lijf meteen op tilt slaan. Waar heb ik dit aan verdiend? Ik heb zin om weg te gaan, maar dan schiet me de vorige les te binnen. Dit is mijn allergie, en waarschijnlijk speelt er ook eentje van de andere cursist! ­Alleen dat inzicht kalmeert me al en ik denk aan het advies van Loomans: ‘Wees als een dier.’ Ik laat de emotie door mijn lichaam gieren, en observeer het nare gevoel zonder bijgedachten. En inderdaad… het zakt snel.

Ook bij latere gebeurtenissen help ik mezelf weer met die mooie metafoor: ik durf in de ijskoude wind te gaan staan en vertrouw erop dat-ie me niet omver blaast.

Wie? Dagmar van der Neut

Wat? Cursus Stressontknoping

Waar? European Zen Center, Valckenierstraat 35, Amsterdam destressontknoping.nl, info@destressontknoping.nl, 06-42143553

Door? Zenmonnik en coach Paul Loomans

Prijs? € 108,- voor vijf avonden met de thema’s timemanagement, verwerken van emoties, zelfbeeld, lichamelijke spanning en assertiviteit. Een extra individuele sessie kost € 60,-

De eerstvolgende training begint op 5 november[/wpgpremiumcontent]