De vraag

Complimenten die het zelfvertrouwen versterken

Ik werk in het onderwijs en heb in mijn opleiding tot remedial teacher (een leraar die hulp geeft aan leerlingen met leerproblemen of gedragsstoornissen, red.) geleerd dat gerichte feedback geven op het proces goed zou werken voor het zelfvertrouwen van een kind. Dat wil zeggen:
1. complimenteren met hoe het kind aan zijn opdracht heeft gewerkt,
2. waardering uitspreken voor de goede werkhouding en
3. vragen hoe hij/zij het voor elkaar heeft gekregen dat de opdracht goed is gelukt.
Hoe denkt u hierover?

Het advies

Bedankt voor uw vraag. Zoals u terecht aangeeft: het ene compliment is het andere niet. Niet alle complimenten geven kinderen meer zelfvertrouwen. Sterker nog, sommige complimenten werken averechts.

Sommige complimenten zijn gericht op het proces: hoe kinderen tot een bepaalde uitkomst zijn gekomen, zoals hoeveel moeite ze ergens voor hebben gedaan of welke strategieën ze hebben gebruikt. Voorbeelden zijn:
‘Wat heb je hard gewerkt!’ of ‘Wat heb je goed nagedacht over deze oplossing!’
Deze complimenten geven kinderen het idee dat ze hun vaardigheden kunnen ontwikkelen en verbeteren. Dit wordt een ‘growth mindset’ genoemd. Kinderen met deze mindset zoeken naar uitdagende taken, omdat ze hiervan kunnen leren. Als ze een taak moeilijk vinden, blijven ze doorzetten tot het is gelukt. En als ze falen, dan denken ze: de volgende keer zal ik beter mijn best doen of zal ik het anders aanpakken.

Andere complimenten zijn gericht op de persoon: op de vaardigheden en talenten van kinderen, zoals ‘Wat ben je slim!’ of ‘Wat kun je goed rekenen!’. Deze complimenten geven kinderen het idee dat hun vaardigheden vaststaan. Je kunt het, of je kunt het niet, en daar kun je niks aan veranderen. Dit wordt een ‘fixed mindset’ genoemd. Kinderen met deze mindset durven geen uitdagende taken te doen, omdat ze bang zijn om te falen en erachter te komen dat ze iets niet zo goed kunnen. Als ze een taak moeilijk vinden, geven ze snel op, omdat ze denken dat ze het toch niet kunnen. En als ze falen, dan denken ze: ik kan het niet…

Dus ik ben het met u eens. Als u kinderen wilt aanmoedigen om uitdagende taken te proberen, om door te zetten als het tegenzit, en om te leren van fouten — dan kunt u complimenten het best richten op het proces, niet op de persoon.

Meer weten over dit thema? Bekijk Opvoeden
Training Ontspannen opvoeden
Training

Training Ontspannen opvoeden

  • Ontdek hoe je als ouder positief en relaxed blijft
  • Omgaan met de emoties van je kind
  • Voor ouders met kinderen in de basisschoolleeftijd
Bekijk de training
Nu maar
€ 79,-
Deel dit artikel:
16 november 2015 | Laatst gewijzigd op 23 maart 2020

Lees ook deze artikelen

Wat kindertekeningen vertellen
Artikel

Wat kindertekeningen vertellen

Niets geeft zo’n mooi beeld van de ontwikkeling van een kind als zijn tekeningen. Want het ontdekk...
Lees verder
Waarom bladeren door een fotoboek je gelukkig maakt
Branded content

Waarom bladeren door een fotoboek je gelukkig maakt

Heb je ergens nog een stapel fotoboeken liggen? Pak ze uit de kast en ga weer eens lekker bladeren. ...
Lees verder
Imposter syndroom: bang om door de mand te vallen
Verhaal

Imposter syndroom: bang om door de mand te vallen

Je hebt een goede opleiding, dito baan en iedereen is lovend over je. Maar toch hoor je altijd dat s...
Lees verder
Imposter syndroom: bang om door de mand te vallen
Verhaal

Imposter syndroom: bang om door de mand te vallen

Je hebt een goede opleiding, dito baan en iedereen is lovend over je. Maar toch hoor je altijd dat s...
Lees verder
Het Dunning Kruger-effect: een bekende denkfout
Kort

Het Dunning Kruger-effect: een bekende denkfout

Een groep van 331 proefpersonen kreeg in een Amerikaans onderzoek onder andere de onderstaande stell...
Lees verder
‘Ik vond het heel moeilijk om iets over haar dood te zeggen’
Artikel

‘Ik vond het heel moeilijk om iets over haar dood te zeggen’

Leren praten over verlies, het delen van ervaringen en steun geven en krijgen. Leerlingen die in hun...
Lees verder
Psychische aandoeningen in de familie
Advies

Psychische aandoeningen in de familie

Helaas komen in onze familie veel psychische aandoeningen voor, zoals depressie, borderline en bipol...
Lees verder
Is meten ook weten?
Artikel

Is meten ook weten?

Op de lagere school bepaalt de Cito-score het type vervolgonderwijs van een kind. Een paar jaar late...
Lees verder
Later als ik groot ben…
Kort

Later als ik groot ben…

Ontwikkeling Veel kinderen verwachten dat ze later gaan studeren, maar ondertussen doen ze niet hun ...
Lees verder
Zo komt een hoogbegaafd kind het best tot zijn recht
Artikel

Zo komt een hoogbegaafd kind het best tot zijn recht

Wat helpt een hoogbegaafd kind om zich goed te blijven ontwikkelen? Voor ouders is het soms lastig i...
Lees verder
218