De vraag

Complimenten die het zelfvertrouwen versterken

Ik werk in het onderwijs en heb in mijn opleiding tot remedial teacher (een leraar die hulp geeft aan leerlingen met leerproblemen of gedragsstoornissen, red.) geleerd dat gerichte feedback geven op het proces goed zou werken voor het zelfvertrouwen van een kind. Dat wil zeggen:
1. complimenteren met hoe het kind aan zijn opdracht heeft gewerkt,
2. waardering uitspreken voor de goede werkhouding en
3. vragen hoe hij/zij het voor elkaar heeft gekregen dat de opdracht goed is gelukt.
Hoe denkt u hierover?

Het advies

Bedankt voor uw vraag. Zoals u terecht aangeeft: het ene compliment is het andere niet. Niet alle complimenten geven kinderen meer zelfvertrouwen. Sterker nog, sommige complimenten werken averechts.

Sommige complimenten zijn gericht op het proces: hoe kinderen tot een bepaalde uitkomst zijn gekomen, zoals hoeveel moeite ze ergens voor hebben gedaan of welke strategieën ze hebben gebruikt. Voorbeelden zijn:
‘Wat heb je hard gewerkt!’ of ‘Wat heb je goed nagedacht over deze oplossing!’
Deze complimenten geven kinderen het idee dat ze hun vaardigheden kunnen ontwikkelen en verbeteren. Dit wordt een ‘growth mindset’ genoemd. Kinderen met deze mindset zoeken naar uitdagende taken, omdat ze hiervan kunnen leren. Als ze een taak moeilijk vinden, blijven ze doorzetten tot het is gelukt. En als ze falen, dan denken ze: de volgende keer zal ik beter mijn best doen of zal ik het anders aanpakken.

Andere complimenten zijn gericht op de persoon: op de vaardigheden en talenten van kinderen, zoals ‘Wat ben je slim!’ of ‘Wat kun je goed rekenen!’. Deze complimenten geven kinderen het idee dat hun vaardigheden vaststaan. Je kunt het, of je kunt het niet, en daar kun je niks aan veranderen. Dit wordt een ‘fixed mindset’ genoemd. Kinderen met deze mindset durven geen uitdagende taken te doen, omdat ze bang zijn om te falen en erachter te komen dat ze iets niet zo goed kunnen. Als ze een taak moeilijk vinden, geven ze snel op, omdat ze denken dat ze het toch niet kunnen. En als ze falen, dan denken ze: ik kan het niet…

Dus ik ben het met u eens. Als u kinderen wilt aanmoedigen om uitdagende taken te proberen, om door te zetten als het tegenzit, en om te leren van fouten — dan kunt u complimenten het best richten op het proces, niet op de persoon.

Meer weten over dit thema? Bekijk Opvoeden
Training Ontspannen opvoeden
Training

Training Ontspannen opvoeden

  • Ontdek hoe je als ouder positief en relaxed blijft
  • Omgaan met de emoties van je kind
  • Voor ouders met kinderen in de basisschoolleeftijd
Bekijk de training
Nu maar
79,-
Deel dit artikel:
16 november 2015 | Laatst gewijzigd op 23 maart 2020

Lees ook deze artikelen

Opvoeden met een ouderschapsdiploma?
Artikel

Opvoeden met een ouderschapsdiploma?

'Wat is uw beroep?' 'Ik ben full-time moeder, met een tachtigurige werkweek.' Als het aan de ouders ligt, is het ouderschap hard o...
Waarom wandelen je dichter bij elkaar brengt
Branded content

Waarom wandelen je dichter bij elkaar brengt

Wandelen helpt tegen depressieve gevoelens. En samen wandelen is als ‘sociale lijm’: je voelt meer aansluiting en verbondenhei...
Van je moeder moet je het hebben
Verhaal

Van je moeder moet je het hebben

Geen vrouw is zo belangrijk in je leven als je moeder. Want door de band met haar, kun jij je eigen identiteit ontwikkelen. Tegeli...
Van je moeder moet je het hebben
Verhaal

Van je moeder moet je het hebben

Geen vrouw is zo belangrijk in je leven als je moeder. Want door de band met haar, kun jij je eigen identiteit ontwikkelen. Tegeli...
Afgeschakeld als kind
Advies

Afgeschakeld als kind

Beste Annette, Als kind ben ik afgeschakeld, ik deed niet meer echt mee en nu ik 53 jaar ben, heb ik grote moeite om mezelf neer t...
Perfecte moeders, perfecte kinderen? Valkuilen van modern ouderschap
Artikel

Perfecte moeders, perfecte kinderen? Valkuilen van modern ouderschap

Ze rennen van zwemles naar ballet, helpen hun kinderen met knutselen, lezen en huiswerk en zetten elke avond een verantwoorde maal...
Sanderijn van der Doef: ‘Doktertje spelen is heel normaal’
Interview

Sanderijn van der Doef: ‘Doktertje spelen is heel normaal’

Het is heel gewoon als kinderen nieuwsgierig zijn naar seks, meent seksuologe Sanderijn van der Doef. Ze pleit voor een minder kra...
Veilig bij moeder
Kort

Veilig bij moeder

Rondgedragen worden door mama: voor kleintjes is dat het fijnste wat er is, en ze worden er vrijwel allemaal rustig van. Niet alle...
Zelfeffectiviteit: ‘Lastig – maar ik kan het wel’
Kort

Zelfeffectiviteit: ‘Lastig – maar ik kan het wel’

Mensen verschillen in het vertrouwen dat ze in uitdagende situaties hebben in hun capaciteiten. Zelfeffectiviteit noemen psycholog...
Actrice Romana Vrede: ‘Op het toneel kan ik meer mezelf zijn dan daarbuiten’
Interview

Actrice Romana Vrede: ‘Op het toneel kan ik meer mezelf zijn dan daarbuiten’

Mensen vinden haar best druk en overweldigend. Maar actrice Romana Vrede (46) raakte deze zomer ieders hart toen ze in Zomergasten...
218