Buitenbeentjes

Volwassenen klagen vaak over de verruwing van de samenleving en de toegenomen onveiligheid op straat, maar meestal hebben zij minder te vrezen dan het gemiddelde kind. Voor een kleuter is het bijvoorbeeld heel normaal om af en toe omvergelopen te worden, of te merken dat een ander kind op zijn schoot gaat zitten en net doet alsof hij er niet is. Sommige kinderen, naar schatting tien tot twintig procent, passen op school echter zo slecht in de groep dat ze worden uitgestoten, gepest of elke pauze geslagen. De leerplicht maakt dat deze kinderen niet thuis kunnen blijven, maar vaak grijpt niemand in als zij in de pauzes door de gehaktmolen gehaald worden. Dit heeft niet alleen directe emotionele gevolgen, maar leidt ook regelmatig tot het vroegtijdig van school gaan, zodat deze groep op de arbeidsmarkt opnieuw aan de zijlijn staat.

Uit onderzoek blijkt dat de uitstoting niet willekeurig plaatsvindt. Het hebben van rood haar, een rare naam of een idioot brilletje, maakt een kind nog niet tot een slachtoffer. Veel vaker roepen de buitenbeentjes de sociale isolatie over zichzelf af. Zij gedragen zich te agressief en pakken bijvoorbeeld de bal af van een groep spelende kinderen in plaats van aansluiting bij het spel te zoeken. De ‘slachtoffertjes’ hebben vaak een gebrek aan sociale vaardigheden en zij hebben feitelijk extra begrip van hun leeftijdgenoten nodig. Vaak blijkt een wat strengere supervisie van volwassenen hier al aan te kunnen bijdragen.

De ontwikkelingspsychologe Annematt Collot d’Escury-Koenigs van de Universiteit van Amsterdam heeft een andere methode ontwikkeld om kinderen te helpen die buiten de groep vallen. In Het blauwe boek, waarvan onlangs de tweede, vernieuwde druk verscheen, heeft zij 28 rollenspelen beschreven voor kinderen in de leeftijd van vier tot acht jaar, waarmee zij leren zich in anderen te verplaatsen. Dit is de basis van veel sociale vaardigheden. De eerste spelen behandelen hoe je aan iemand kunt zien hoe die zich voelt en andere spelen maken duidelijk dat schelden wel degelijk zeer kan doen of dat ‘per ongeluk’ wezenlijk anders is dan ‘expres’.

Een rollenspel

Log in om verder te lezen.
auteur

Ad Bergsma

» profiel van Ad Bergsma

Dit vind je misschien ook interessant

Advies

Train je met de Kanjertraining sociale vaardigheden?

Lees verder
Branded content

6 onmisbare tips voor een gezond lang leven

Goed eten en genoeg bewegen, iedereen weet dat je daarmee gezond oud kan worden. Maar welke stappen ...

Lees verder
Test

Heb je genoeg gezond narcisme?

Veel mensen vind het eng om hun gevoelens en behoeften te uiten. Het helpt om klein te beginnen. Tes...

Lees verder
Artikel

Zo krijg je iedereen aan het praten

Lees verder
Artikel

‘Ik weet wat ik wil zeggen, maar het komt er gewoon niet uit’

Lees verder
Artikel

Zo maak je vrienden

Lees verder
Advies

Waarom kan ik niet met mannen omgaan?

Lees verder
Advies

Helpt EMDR bij pestervaringen?

Lees verder
Artikel

Waar denkt ze aan?

Lees verder