Reislustig door psychose-gen?

Migranten vertonen vaker psychotische stoornissen. Dat is geen nieuw inzicht; de Noorse psychiater Ødegaard schreef er in 1932 al over. Maar wat verklaart die hogere cijfers? Psychologe Elsje van der Ven, promovenda aan de Universiteit Maastricht, deed er onderzoek naar.

Ødegaard meende dat mensen met aanleg voor schizofrenie hun geluk vaker elders zoeken. U heeft die hypothese nu getoetst.

Elsje van der Ven: ‘Inderdaad, met behulp van gegevens over vijftigduizend Zweedse mannen. Bij hun keuring voor militaire dienst werden ze ook geëvalueerd op zaken waarvan we inmiddels weten dat ze het risico op psychoses vergroten. Zoals een laag IQ, slecht sociaal functioneren, opgroeien in een stad, en cannabisgebruik. Daarna hebben we uitgezocht welke van deze mannen later geëmigreerd zijn.’

En, zaten er onder de emigranten meer ‘onaangepaste einzelgänger’?

‘Nee, de mannen die in Zweden bleven scoorden als 18-jarigen even hoog op risicofactoren voor een psychose als zij die emigreerden. Ødegaards hypothese gaat dus niet op.’

U ziet meer in een andere theorie, de social defeat-hypothese.

‘Ja, daar vond ik beduidend meer bewijs voor dan voor Ødegaards verhaal. Die hypothese stelt dat migranten vaker te maken krijgen met ernstige stress en buitensluiting. Ook daarvan is bekend dat ze bij genetisch gevoelige mensen tot schizofrenie kunnen leiden.’

Ødegaards selectiehypothese getoetst, presentatie op het voorjaarscongres van de NVvP, 9 april 2014

 

auteur

Anne Pek

Anne Pek is (wetenschaps)journalist en eindredacteur.

» profiel van Anne Pek

Lees ook deze artikelen

Iris Sommer: ‘Stemmen horen is net zoiets als dromen’
Interview

Iris Sommer: ‘Stemmen horen is net zoiets als dromen’

Vijf procent van de bevolking hoort geregeld stemmen die anderen niet horen.
Dit is waarom stilte goed is voor je brein
Branded content

Dit is waarom stilte goed is voor je brein

Sluit je ogen, spits je oren. Wat hoor je? Dikke kans dat het om je heen verre van stil is. En laat stilte nou net goed zijn voor ...
Maak je wat vaker boos
Kort

Maak je wat vaker boos

Meestal wordt geadviseerd om in lastige situaties kalm te blijven, omdat je met boosheid niets zou oplossen. Maar ook uit recent o...
Maak je wat vaker boos
Kort

Maak je wat vaker boos

Meestal wordt geadviseerd om in lastige situaties kalm te blijven, omdat je met boosheid niets zou oplossen. Maar ook uit recent o...
Jim van Os: ‘Er is geen grens tussen gek en normaal’
Interview

Jim van Os: ‘Er is geen grens tussen gek en normaal’

Stemmen horen is helemaal niet zo vreemd. Doen wat ze zeggen soms wél. Maar waarom zou je er het stempel ‘schizofreen’ op zet...
Verder leven na een psychose
Verhaal

Verder leven na een psychose

Wie na een psychose weer aan het werk wil, krijgt te maken met flinke vooroordelen. Een loopbaancoach helpt mensen met psychosegev...
‘Ik wilde mijn baby ombrengen’
Artikel

‘Ik wilde mijn baby ombrengen’

Kort na een zware bevalling werd Karin den Oudsten (43) acuut psychisch ziek. Een kraambedpsychose, die twee weken duurde, en waar...
Danser Gil over psychose: ‘Alles werd koud en duister’
Interview

Danser Gil over psychose: ‘Alles werd koud en duister’

Als danser ging het de Rotterdamse Gil Gomes Leal (27) voor de wind, maar in zijn hoofd was het een chaos. Uiteindelijk ontaardde ...
Dagboek van mijn psychose en herstel
Artikel

Dagboek van mijn psychose en herstel

‘“Ze willen me vermoorden! Ze willen me vermoorden!” Ik sprintte terug naar mijn hotel in Valencia, bang voor mensen waarvan...
Onderzoeker in de psychiatrie Wilma Boevink: ‘Patiënten komen niet voor pillen. Ze komen voor contact’
Interview

Onderzoeker in de psychiatrie Wilma Boevink: ‘Patiënten komen niet voor pillen. Ze komen voor con...

Ze hield haar eigen ziektegeschiedenis lang verborgen voor collega’s. Maar toen ze erover ging spreken, gaf dat haar carrière e...
1493