Omgaan met narcistische ouders

Een narcistische collega kun je tactisch ontwijken, een narcistische partner wijs je desnoods de deur. Maar wat als je ouders zo ijdel en egoïstisch zijn?

Een kind van een vader of moeder die narcistisch is, is ten minste een deel van zijn leven afhankelijk van iemand die vooral op zichzelf gericht is, voortdurend applaus nodig heeft en zich niet kan inleven in anderen. Ieder kind heeft een ouder nodig om te leren vertrouwen op zichzelf en een eigen identiteit te vormen. Maar wat gebeurt er als je ouders je vooral beschouwen als een verlengstuk van hun eigen ego?

Online basistraining

Bescherm jezelf tegen narcisme

  • Leer omgaan met een narcistische ex of baas
  • Ontdek hoe narcisme ontstaat
  • Met inspirerende video's en artikelen

bekijk de training
Nu maar
€ 35,-

De effecten van een narcistische opvoeding verschillen per persoon. Sommige kinderen kunnen zich door de kilheid van hun ouders zelf tot narcist ontwikkelen. Maar veel vaker ontwikkelen ze zich tot opvallend zorgzame volwassenen, die tot het uiterste gaan om het de ander naar de zin te maken. Met nadruk op de ander, want als het om henzelf gaat, worstelen ze vaak met zelfkritiek, onzekerheid en faalangst. Alsof er constant een stemmetje in hun hoofd zit dat zegt: ‘Zie je nou, ik zei toch al dat het je niet zou lukken?’

Hoe nu verder?

De Amerikaanse psychologe Nina Brown ontwikkelde een checklist waarmee je zelf kunt toetsen of je door een narcistische ouder bent opgevoed. Luidt het antwoord ‘ja’, dan rest de vraag: hoe nu verder? Wat helpt is het – pijnlijke – besef dat je niet de ouder hebt gehad die je nodig had. En dat deze er ook niet meer gaat komen. Dit inzicht kan vervolgens helpen om wat meer emotionele afstand te nemen, en niet langer tevergeefs te proberen de relatie met je ouders te verbeteren. Deze energie kun je beter in jezelf steken, én in de mensen die jou wel onvoorwaardelijk accepteren en je zo helpen een positievere kijk op jezelf te krijgen.

Checklist: ben ik opgevoed door een narcist?

Hoe vaker het antwoord op een van onderstaande vragen ‘ja’ is, hoe groter de kans dat een van je beide ouders narcistisch is:

Heb je het gevoel dat je verantwoordelijk werd gesteld voor de gevoelens van een of beide ouders?

Was je erg vaak bezig het je ouder naar de zin te maken, terwijl je het gevoel had dat je daarin altijd tekortschoot?

Zei je ouder dingen als: ‘Als je werkelijk om me gaf, dan zou je…’?

Liet je ouder vaak merken dat hij of zij veel voor je opofferde en dat je daar dankbaar voor moest zijn?

Had je ouder een duidelijke favoriet en een duidelijke zondebok onder de kinderen?

Bron: N. Brown, Destructief narcistische ouders, Paradigm 2002

Dit vind je misschien ook interessant

Advies

Hoe ga je om met narcistische collega’s?

Lees verder
Artikel

Stress? Zo voorkom je een burn-out

Wanneer heb je zoveel stress dat een burn-out op de loer ligt? Herken de symptomen op tijd, zodat he...

Lees verder
Artikel

‘Elke leider is een narcist’

Lees verder
Artikel

De narcist vindt zichzelf geweldig

Lees verder
Verhaal

Hoe we narcistische kinderen kweken

Lees verder
Artikel

Pas op voor perverse narcisten

Lees verder
Verhaal

Verliefd op een narcist

Lees verder
Artikel

De eenzame narcist

Lees verder