Tussen drift en droom

Verlangen is de motor van het leven, zo staat te lezen in de Agenda van het Verlangen 1998. Men zou verwachten dat het menselijke verlangen een serieus onderwerp voor psychologisch onderzoek zou zijn. En dan niet alleen wát mensen verlangen - van hun partner, van de toekomst, van zichzelf - of waarom zij die verlangens koesteren, maar ook waarom mensen zich überhaupt laten meeslepen door verlangens. De 'motor van het leven' zou de aandacht moeten krijgen die hij verdient.

De academische psychologie, die haar uitspraken wil baseren op empirisch onderzoek, krijgt echter geen vat op zoiets veelomvattends als ‘het verlangen’. Er zitten cognitieve maar ook emotionele elementen in, stemmingsaspecten en lichamelijke sensaties. Waarom slaat verlangen bijvoorbeeld toe op momenten dat het buiten stormt en het weer ons depressief maakt? Waarom is verlangen een wezenlijk element in romantiek en poëzie? Waarom kan bepaalde muziek een hevig verlangen losmaken? Het verlangen is een complexe emotie, zeer persoonlijk, overweldigend, soms kort en pijnlijk, en soms zeer langdurig en zoet.

Verlangen naar herstel

Duidelijk is wel dat verlangen voortkomt uit gemis. Pas als je iets hevig mist, kan er verlangen ontstaan. Het verlangen naar een geliefde bijvoorbeeld, in veel smartlappen bezongen (De Dijk: ‘…als ze er niet is, weet een man pas wat hij mist’), en dat gaat verder dan louter haar aanwezigheid. Het gemis ligt in een ontbrekend deel van de persoon zelf, een gehavend zelfbeeld en de reparatie ligt in de handen van de geliefde. Ook is er de angst iets definitief te verliezen of al verloren te hebben. Het verlangen is dan ook niet gelijk te stellen aan willen of wensen, daaraan gaat immers een verstandelijke overweging vooraf.

Log in om verder te lezen.
auteur

Maja Vervoort

» profiel van Maja Vervoort

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

De verbeelding van het brein

We hebben op het gebied van hersenonderzoek technisch grote vorderingen gemaakt, maar begrijpen we n...

Lees verder
Branded content

6 onmisbare tips voor een gezond lang leven

Goed eten en genoeg bewegen, iedereen weet dat je daarmee gezond oud kan worden. Maar welke stappen ...

Lees verder
Artikel

Zeven zinvolle zaterdagen

De zaterdag gaat meestal op aan hockeyles, huiswerk en kamer opruimen. Maar wat als je hem ook voor ...

Lees verder
Artikel

Renate Dorrestein ‘Ik zou best iemand kunnen vermoorden’

Lees verder
Artikel

Homoseksuele jongeren

Lees verder
Column

Wissel

Lees verder
Artikel

Wetenschap versus het paranormale

Lees verder
Advies

Ik ben een dromer. Hoe activeer ik mijn brein?

Lees verder
Artikel

Zie je het voor je? Wanneer je niet in gedachten kunt visualiseren

Lees verder