Nietzsche is ziek

'Als je lang in een afgrond kijkt, kijkt de afgrond ook in jou.' Een uitspraak van Friedrich Nietzsche, opge nomen in de kalender voor 2000 Nietzsche is ziek van het maandblad Filosofie Magazine. Nietzsche was vaak ziek, bij vrijwel elke dag van het jaar konden de samenstellers Robbert-Jan Henkes en Erik Bindervoet wel een citaat uit zijn brieven vinden, waarin hij over zijn gezondheid klaagt. De notites variëren van 'Ziek', 'Weer ziek' en 'Nog steeds ziek' tot 'Schele hoofdpijn', 'Slijm vliesontsteking', 'Braken' en 'Zelfmoordgedachten'.

De filosoof die als geen ander alle normen en waarden ter discussie stelde, werd in het dagelijks leven gekweld door kwalen en kwaaltjes, en was de laatste tien jaren van zijn leven psychotisch. Over de vrije wil schreef hij dat deze niet bestaat, evenmin als het tegendeel: de onvrije wil. Dan is het aardig om op deze kalender te lezen: ‘Het is grote levenswijsheid om jezelf langdurig gezondheid voor te schrijven, in kleine doses.’ Hij ontmaskerde het geloof in goed en kwaad als een illusie, maar schreef ook: ‘Alle vooroordelen komen uit de ingewanden. Het ‘heil der mensheid’ is geen theologisch vraagstuk, het is een kwestie van dieet’. Deze kalender is volgens de samenstellers een goed medicijn tegen hypochondrie: de eigen kwaaltjes verdwijnen in het niet. Nietzsche werd 55 jaar, zijn honderdste sterfdag wordt volgend jaar herdacht.

Nietzsche is ziek. Kalender 2000 / Erik Bindervoet en Robbert-Jan Henkes. Amsterdam: Filosofie Magazine n fl. 34,95

auteur

Maja Vervoort

» profiel van Maja Vervoort

Dit vind je misschien ook interessant

Artikel

Waarom kijken mensen zo graag naar het leedvermaak op Temptation Island?

Zet een koppel gescheiden van elkaar op een tropisch eiland, laat een roedel ‘verleiders’ en een...

Lees verder
Verhaal

De overeenkomsten tussen planten en mensen

Al nader kennisgemaakt met de buren? Nee, niet dat Duitse stel verderop, maar de planten en bomen ro...

Lees verder
Recensie

3 kijktips over leven met een psychische aandoening

Lees verder
Verhaal

Waar zijn de vrouwen?

Lees verder
Artikel

Valt de wetenschap te rijmen met het geloof?

Lees verder
Interview

‘Ik wilde ook zo’n vrije, erotische relatie als in Turks Fruit’

Lees verder
Artikel

De genen en memen van Susan Blackmore

Lees verder
Artikel

Tv: hoe minder, hoe beter

Lees verder