De vraag

Mijn wijnvlekken maken me onzeker

Beste Valerie,

Ik heb wijnvlekken die normaal gezien bedekt zijn door kleding. Ik ben hier erg onzeker door. Ik ga niet graag relaties aan omdat ik bang ben afgewezen te worden (dat de ander een soort 'unpleasant surprise' ervaart als ik mijn kleren uitdoe). Het is iets waar niets aan te doen is (ik heb al laserbehandelingen gehad) en ik zal ermee moeten leren leven. Maar dit vind ik er moeilijk.

Rationeel weet ik dat het niet moet uitmaken (en ik ben ook nooit afgewezen door iemand vanwege mijn wijnvlekken), maar gevoelsmatig is het een ander verhaal. Heb je tips voor me, hoe ik hieraan kan werken?

Alvast bedankt!
Jo


Het advies

Expert

Valerie Kiel

Beste Jo,

Je voelt je onzeker over je wijnvlekken. Aan de andere kant verlang je van je dat je dat niets zou moeten uitmaken. En daarmee creëer je al meteen een dilemma voor je dat het moeilijk maakt om echt aan je probleem te werken. Want laten we wel wezen, je gevoel gaat natuurlijk niet weg puur omdat je hoofd vindt dat dit zo moet. Gevoelens willen gevoeld worden en hebben geen enkele boodschap aan rede.

Gevoelens zitten in je lichaam
Stel, al onze gevoelens en emoties waren van een bepaalde grootte, een bepaald volume en een bepaalde structuur. Stel verder dat alle gevoelens en emoties ergens in onze lijf verspreid zitten en daar voelbaar zijn. Dat wil dus zeggen, onder voorwaarde dat we er voldoende aandacht aan zouden besteden, kunnen we al onze gevoelens waarnemen in ons lichaam.

Ruimte maken voor je gevoelens
Op het moment dat we onszelf echter vanuit onze verstand (lees: normen!) verbieden deze gevoelens in hun totale grootte en eigenaardigheid te ervaren, verkleinen we de ruimte voor hen. Het gevolg is dat het gevoel te weinig ruimte heeft en als het ware uitpuilt of probeert zich op andere manieren een weg te banen om weer zijn natuurlijke vorm en structuur aan te kunnen nemen. Hierdoor begint het op totaal onverwachte momenten omhoog te schieten of blijft het dagenlang ergens ‘hangen’. Met als resultaat dat we er juist meer last van krijgen dan we zouden hebben als we het gevoel hadden genomen voor wat het is: een onprettige sensatie ergens in je lichaam.

Gevoelens luisteren niet naar rede
Als je bang bent om afgewezen te worden vanwege je wijnvlekken, maar vindt dat je gevoel niet redelijk is (“ik weet dat het me niet moet uitmaken”), zeg je in feite niets anders dan ‘ga weg, onredelijk gevoel, ik vind je veel te overdreven en groot voor wat het voorstelt!’. Maar gevoelens laten zich niet in redelijk of onredelijk rangschikken en zullen ook niet luisteren naar voor ons verstand logische argumenten of onze persoonlijke normen.

Hoe dan beter doen?

Ten eerste door jezelf je angst voor afwijzing toe te staan. Angst voor afwijzing is één van de sterkste oerangsten die wij mensen kennen. In de evolutie heeft angst voor afwijzing een belangrijke functie vervuld. Zo’n tienduizend jaar geleden stond afwijzing en verstoten worden door je groepsleden nog gelijk aan een doodsvonnis – je kon dus maar beter je best doen om je zo te gedragen en om er zo uit te zien dat je door je groepsleden geaccepteerd werd! In vergelijking tot de leefomstandigheden van toen kunnen we ons vandaag de dag prima zelf redden. Punt is alleen dat we qua genetische make-up en dus oerneigingen en behoeftes niet veel verschillen van onze voorouders uit het stenen tijdperk. Als je een verstandsmens bent, helpt het je misschien om je dit bewust te maken. Zo bekeken is het eigenlijk hartstikke onlogisch om je iets kwalijk te nemen of te verbieden wat ingebakken is in je genetische 'blue-print', toch? ;-)

Ten tweede is het belangrijk om te beseffen dat onze hersenen een soort denkmachine zijn die de hele dag maar doorratelt. Uit onderzoek weten we dat meer dan de helft van alles wat we dagelijks denken negatief gekleurd is. En ook dit heeft met de evolutie te maken. Want de mensen die zich zo’n vijftigduizend jaar gelden zorgen maakten, peinsden en vaak bang was, waren eerder geneigd om voorzichtig te zijn en vooruit te plannen. Dat zorgde wederom voor grotere overlevingskansen en de mogelijkheid om een groter nageslacht te produceren (die dan extra-grote-peinzers werden en wederom super-extra-grote peinzers voortbrachten… en ga zo maar door). Dus, ook onze onrustige, steeds twijfelende en zorgenmakende 'mind' is een erfenis van onze voorouders waar we vandaag de dag mee moeten zien te leven. Daarom geldt ook hier hetzelfde als met negatieve gevoelens: door je tegen onprettige te verzetten of ze te onderdrukken zorg je er alleen maar voor dat je er meer last van zult hebben! Je maakt jezelf het leven vele malen makkelijker als je a) aanvaardt dat negatieve gedachten hebben iets is wat bij jou (en alle andere mensen) hoort en b) leert om met je negatieve gedachten effectief om te gaan. (Hoe je dit kunt doen lees je in één van mijn vorige antwoorden hier op de site ‘Het verhaal van de bal in het zwembad’.)

Laat je gevoelens toe, ook de ‘negatieve’ die je het liefst NIET zou willen hebben. Duw je angst voor afwijzing dus niet weg, kleineer het niet en verzet je er niet tegen. Dit lukt je als je er naar kijkt zoals een wetenschapster kijkt naar een object dat zij aan het onderzoeken is; objectief, nieuwsgierig, beschrijvend. Ga na in welk lichaamsdeel of lichaamsdelen je angstgevoel zit. Probeer de structuur, de vorm en het volume te bepalen. Is het bijvoorbeeld een vaste klomp of is het gevoel opgebouwd uit luchtige belletjes? Zit het vast op een plek of slingert het rond door je maag en onderbuik? Heeft het misschien zelfs een kleur? Door je gevoel op deze manier te onderzoeken sta je het tegelijkertijd toe, maar voorkom je tevens dat je het opblaast of er in verzuipt.

Een derde punt van aandacht betreft de neiging om ons gedrag door angst te laten leiden. Als je angst als uitgangspunt voor je gedrag neemt ben je vooral gericht op het vermijden van pijn en teleurstelling. Een veel betere leidraad voor gedrag is echter om je erop te focussen hoe je je leven zou leiden als je géén angst had. Met andere woorden: probeer eens je oogmerk te verschuiven van niet gekwetst willen worden naar wat echt belangrijk voor je is. Bijvoorbeeld: om betekenisvolle relatie met iemand opbouwen die je leuk vindt. Of simpelweg om van het gevoel te genieten om van de zomer een luchtige blouse me korte mouwen aan te trekken en de wind of de zonnestralen op je huid te voelen.

Wees je bewust dat je je onzekerheid over je wijnvlekken juist in stand houdt door ervoor te zorgen dat ze te allen tijde bedekt zijn. Onbewust ben je er dan namelijk de hele tijd mee bezig. Probeer te kijken of je dit ‘controle-gedrag’ ietwat kunt versoepelen. In het geval dat je je wijnvlekken ook bedekt als je alleen bent, zou je kunnen beginnen om thuis te oefenen. Maak er een gewoonte van om thuis in kleding rond te lopen die je wijnvlekken niet verbergen zodat je eerst eens jezelf me je lichaam vertrouwd maakt. Naarmate je zelf aan de zichtbaarheid van je wijnvlekken gewend raakt en je hen niet alleen maar ziet als objecten los van je persoonlijkheid, maar iets wat op een natuurlijke manier bij jou als mens hoort, dan zal het je ook makkelijker vallen om voor jezelf op te komen als je lichaam van ‘buiten’ beoordeeld wordt.

Ben je (al) zover, dan kun je een stapje verder gaan. Een volgende stap zou bijvoorbeeld kunnen zijn om in situaties en omgevingen te oefenen waar andere mensen je wijnvlekken kunnen zien. Om het jezelf wat makkelijker te maken zou je kunnen zorgen dat dat mensen zijn aan wiens ‘goedkeuring’ je niet zo veel waarde hecht.

Sta je toe om het acceptatieproces in mini-stappen te doorlopen die passen bij je situatie, je behoeftes, je persoonlijkheid. Het is jouw proces en alleen jij kunt weten hoe groot (of klein!) elke stap mag zijn om verder te komen. Doe liever 10 mini-stappen dan jezelf op te scheppen met een te grote stap alleen omdat jij of iemand anders vindt dat het zo hoort. Laat je normen voor wat je zijn en vertrouw op je gevoel!

Ik wens je heel veel sterkte en vooral mooie en waardevolle ervaringen tijdens dit ontwikkelingsproces!

Vriendelijke groet,
Valerie Kiel


Dit vind je misschien ook interessant

Advies

Mijn grenzen worden niet gerespecteerd

Lees verder
Kort

Opnieuw in vuur en vlam

Stellen die al lang bij elkaar zijn, zijn meestal niet meer zo actief tussen de lakens als aan het b...

Lees verder
Artikel

Waarom we zo graag afzien

Lees verder
Advies

Als kind werd ik vaak gepest

Lees verder
Interview

Actrice Romana Vrede: ‘Op het toneel kan ik meer mezelf zijn dan daarbuiten’

Lees verder
Advies

‘Heb ik PTSS?’

Lees verder
Advies

Hoe voorkom ik dat ik ‘verzuip’ in mijn gevoel?

Lees verder
Artikel

En nu bepaal ík het eens

Lees verder