Ze leven met veertig man in een woongroep, in een driehoeksrelatie, met vier generaties onder één dak. Vijf persoonlijke verhalen over anders wonen dan de meeste anderen.

Een prettig huis is licht en overzichtelijk en de bank staat op de juiste plek. Waarom je je in sommige ruimtes meteen op je gemak voelt – en hoe je dat gevoel thuis kunt versterken.

Ambitieuze mensen hebben een netter huis; kaarsen, kleurpotloden en landkaarten wijzen op een open geest. Wat de inrichting van ons huis verraadt.

De mens is niet gemaakt om alleen te leven. En toch is de behoefte aan rust en reflectie even wezenlijk als de behoefte aan contact. Zo haal je het meeste uit die tijd voor jezelf.

Autistische mensen raken in de war van onverwachte veranderingen. Dus hangen overal stickertjes en lijstjes in hun vier beschutte huisjes in Oegstgeest. ‘Taken: 1) kamer opruimen, 2) gordijnen opendoen, 3) raam openen om te luchten.’

Het klinkt heerlijk: minder bezittingen, minder afspraken, minder stress. Maar het betekent ook: dierbare spullen ­wegdoen en drastisch snoeien in je vriendenkring. Een persoonlijk verslag van de strijd tegen de chaos.

Vier jaar geleden zette een psychiatrisch ziekenhuis in het Brabantse Boekel dertig eenpersoonshuisjes neer voor mensen met schizofrenie. Tijd voor een tussenstand. ‘Hier krijg ik rust en vrijheid. Er is geen bemoeizucht.’

We zijn ontworpen om blootsvoets over de steppe te rennen. Maar tegenwoordig brengen we de meeste uren van de dag door achter glas, en ‘de natuur’ kennen we alleen nog van televisie. De kloof tussen oerinstinct en het moderne bestaan.

De manier waarop mensen hun huis inrichten, is heel persoonlijk. De een houdt van een rommelig en gezellig interieur, de ander leeft het liefst in een ruimte die zo leeg en strak mogelijk is. Wat vertelt de inrichting van je woning over jezelf?

Hoe uniformer onze woonomgeving, des te meer behoefte we binnenshuis hebben aan een persoonlijke sfeer. Moderne woonwinkels spelen daar gewiekst op in en bieden massaproducten met een persoonlijk tintje.

In de jaren dertig was het wonen in flats duur en niet zonder risico. Architecten hadden nog niet veel ervaring met het bouwen op grote hoogte. Contructiefouten en misrekeningen hadden doden tot gevolg. Het getuigde toen nog van zekere moed en pioniersgeest je aan zo'n experiment te wagen. Tegenwoordig is het normaal en veilig in gebouwen te wonen met meer dan tien verdiepingen, althans in het Westen.

Stadskinderen groeien op in de drukte. Ze zijn gewend om temidden van honderden mensen te lopen en naar school te fietsen en beleven elke dag wel iets nieuws. Ze wonen dicht bij winkels en uitgaansgelegenheden en kunnen al op jonge leeftijd een kantoorjongen van een alcoholist of zwerver onderscheiden. Drugs zijn een deel van het stadsleven, waar de 'cultuur van de directe bevrediging' overheerst.

Dat het goed voor ons is om van tijd tot tijd de natuur in te gaan, daar is vrijwel iedereen het over eens. Tot rust komen, de stress achter je laten. Maar terwijl de een zich het liefst in het zweet werkt op een mountainbike, zweert een ander bij de geraniums in zijn volkstuin. Wat verstaan we onder lekker de natuur in gaan? En over welke natuur hebben we het dan?

Bezit is een middel om je identiteit uit te drukken. Uit het soort huis dat iemand heeft, zijn interieur, zijn boeken, cd's, posters, kleren en prullaria kan men aflezen wat voor soort persoon iemand is of wil zijn. Bezittingen weerspiegelen onder meer iemands sociale klasse, leeftijd, smaak, interesse, persoonlijke kwaliteiten, religieuze en politieke overtuigingen, en levenservaringen.

Volwassen kinderen voelen zich emotioneel zelfstandig, maar zijn, zolang hun ouders nog leven, ook nog 'kind van'. De toon in de verhouding met de ouders wordt gezet in de adolescentie, wanneer jongeren zich losmaken van thuis. Jongeren van nu hebben meer vrijheid dan vorige generaties. Zijn ze dan ook eerder zelfstandig? En hoe reageren de ouders?

Met vakantie zijn betekent tegenwoordig niet meer automatisch liggen bakken op een strand, zo weinig mogelijk denken aan thuis en vooral niets doen. Het handdoekje aan de Costa del Sol is taboe. Die twee of drie weken schaarse vrije tijd moeten gevuld worden met fietsen, wandelen of zeilen. Met activiteiten in de buitenlucht in elk geval, want de natuur trekt. De echte natuurliefhebber heeft de nodige ontberingen over voor een survivaltocht of expeditie. Waarom wil iemand een vijftiendaagse rugzaktrektocht maken op IJsland, het 'eiland van vuur en ijs', of gaan 'wilderniswandelen in de herfstkleuren van Lapland'? Kortom, wat trekt mensen zo aan in de natuur dat ze zich willen afmatten om maar te kunnen genieten van dat ene stukje wildernis?

Psycholoog Jolet Plompbeantwoordt persoonlijke lezersvragen. Heeft u een vraag? Stuur die naar redactie@psychologiemagazine.nl, met als onderwerp 'consult'. Helaas kunnen wij niet alle vragen persoonlijk beantwoorden.

Nergens zijn we meer onszelf dan in onze eigen omgeving. De kleur van de kozijnen kan er al een gelukservaring oproepen. Maar ook elders doen omgevingsdetails veel met ons, meent Alain de Botton.