|
Home
Tests
Trainingen
Vraag advies
Experimenten
Dossiers
Zoek een artikel
Forums
Doe mee aan onderzoek
Neem 'n abonnement
NieuwsbriefMeld u aan voor de wekelijkse nieuwsbrief Bekijk nieuwsbriefBekijk nieuwsbrieven op onderwerp |
Dossier BreinSynapsen, hormonen en miljarden neuronen; ons brein is een nogal complex geheel. In het Dossier Brein zetten we alles nog een keer op een rijtje.Artikelennovember 2010
, Pagina 050_1
, 705 woorden
... en ik vertel je wie je bent. Als je weet waarop je moet letten, onthullen de hersenen van alles over de eigenaar. Hoe je kunt zien of iemand een pianist is.
ARTIKEL
januari 2010
, Pagina 078_1
, 1916 woorden
Breinscans prikkelen onze verbeelding hevig. Maar in de praktijk hebben we er bar weinig aan, betoogt redacteur Floor van den Hout.
ARTIKEL
december 2009
, Pagina 105_1
, 580 woorden
Biopsycholoog Reinoud de Jongh beantwoordt lezersvragen over de werking van de hersenen
ARTIKEL
december 2009
, Pagina 039_1
, 2214 woorden
Stijgt je IQ als je veel noten eet? Worden kinderen hyperdruk van felgekleurd snoepgoed, en kun je verslaafd raken aan chocola? De waarheid over voeding en ons brein.
ARTIKEL
juli 2009
, Pagina 108_1
, 1886 woorden
We zouden stukken creatiever zijn als we een deel van ons brein zouden uitschakelen. Althans, dat is wat de Australische onderzoeker Allan Snyder wil bewijzen. Redacteur Edwin Oden bezoekt Snyders lab en laat een magnetische breinstimulator op zijn hoofd zetten.
ARTIKEL
oktober 2008
, Pagina 026_1
, 1640 woorden
Waarom heeft hij vaker heldere momenten dan zij? Waarom is hij een grotere emotie-eter en droomt hij spannender? Kijk eens een etmaal mee in zijn hoofd.
ARTIKEL
september 2008
, Pagina 088_1
, 2951 woorden
Wijsheid komt met de jaren, luidt het gezegde. En inderdaad: naarmate we ouder worden, wordt ons brein in bepaalde taken juist beter. Wie zichzelf mentaal blijft uitdagen, leert zelfs nieuwe vaardigheden aan.
ARTIKEL
december 2007
, Pagina 058_1
, 2012 woorden
[intro]Vrouwen kletsen meer, worden minder makkelijk verliefd en hebben geen zin in seks als ze gestrest zijn. En pas na de overgang worden ze wat ontspannener en minder knuffelig. De vrouwelijke hersenen een leven lang gevolgd.
ARTIKEL
januari 2007
, Pagina 034_1
, 1835 woorden
Mensen hebben een verbluffend vermogen om hun weg te vinden: in de hersenen zit een pracht van een navigatiesysteem. Maar hoe lang gebruiken we het nog?
ARTIKEL
november 2006
, Pagina 024_1
, 1944 woorden
Hoe graag we ook televisiekijken met een half oog op de krant, uit hersenonderzoek blijkt dat ons brein echt maar één ding tegelijk kan. Waarom we onze mogelijkheden schromelijk overschatten.
ARTIKEL
juni 2006
, Pagina 030_1
, 1882 woorden
Werkt ons visuele brein als een bioscoopscherm, waarop we een blikje op wielen projecteren als we denken aan een auto? Of is ‘auto’ eerder een begrip dan een plaatje in ons innerlijke fotoarchief? De werking van ons beeldgeheugen.
ARTIKEL
februari 2006
, Pagina 056_1
, 1679 woorden
Wat we eten heeft direct invloed op het functioneren van ons brein. Brandstof hebben de hersenen nodig, maar ook bouwstoffen zoals eiwit en essentiële vetzuren. En dan zijn er nog de stofjes die de hersencellen beschermen tegen schade. Wat moeten we op het menu zetten om ons brein een boost te geven? Het laatste onderzoeksnieuws over de voedingsstoffen die ons vrolijker, slimmer en alerter maken.
ARTIKEL
september 2005
, Pagina 049_1
, 617 woorden
Scholen moeten meer rekening houden met de ontwikkeling van de hersenen en met individuele verschillen in het brein, zegt neuropsycholoog Jelle Jolles, voorzitter van de commissie Hersenen en Leren. ‘Ik reken op een revolutie in het onderwijs.’
ARTIKEL
september 2005
, Pagina 064_1
, 2045 woorden
Wat is er aan de hand met een patiënt die nog wel kan hoofdrekenen, maar geen adres kan onthouden? Op de geheugenpoli in het AMC zoeken neurologen het heel precies uit. ‘Kunt u mij vertellen welke voorwerpen ik u een tijdje geleden op de foto’s heb laten zien?’
ARTIKEL
mei 2005
, Pagina 038_1
, 2827 woorden
Wat kun je met moderne hersenscanners te weten komen? Wetenschapsjournalist Mark Mieras liet zich een dag lang doorlichten op het F.C. Donderscentrum in Nijmegen. Met kloppend hart, want lust, merkvoorkeuren en zelfs onbewuste angsten blijken zichtbaar op de hersenscan.
ARTIKEL
januari 2005
, Pagina 018_1
, 1319 woorden
Patiënten met een dwangstoornis kunnen binnenkort een nieuwe behandeling krijgen: een kastje in hun borst of buik dat stroomstootjes geeft aan de hersenen. Griezelig, vinden critici.
ARTIKEL
juli 2004
, Pagina 044_1
, 1684 woorden
Mannen kunnen niet communiceren, vrouwen niet kaartlezen. Of gaat dat voor u niet op? Test uw capaciteiten en ontdek welk breintype u heeft.
TEST
juni 2000
, Pagina 032_2
, 946 woorden
Een ervaren voetballer heeft slechts een fractie van een seconde nodig om een bal met een snelheid van negentig kilometer per uur in het doel te schieten. Maar voor zijn voet de bal raakt, is er wel in razendsnel tempo het nodige werk verricht in de hersenen, om de beweging van zijn benen zo precies mogelijk te programmeren.
ARTIKEL
april 2000
, Pagina 031_1
, 1177 woorden
Neurowetenschappers zijn in staat globaal aan te geven hoe het brein van een kunstenaar werkt. Kunstenaars kijken - hoe kan het ook anders - heel anders tegen de materie aan. Impressies uit de wetenschap en uit de kunst.
ARTIKEL
Achtergrondverhalenfebruari 2005
, Pagina 030_1
, 2702 woorden
Zelfkennis is een illusie, zegt sociaal-psycholoog Timothy Wilson: onbewuste patronen bepalen voor een groot deel wie we zijn, en daar kunnen we nauwelijks inzicht in krijgen. Introspectie heeft dus weinig zin. Vertrouw liever op het onbewuste.
ACHTERGROND
februari 2003
, Pagina 045_1
, 534 woorden
Onze huidige kennis van de psychologie zou niet bestaan zonder het gedreven onderzoekswerk van vroegere psychologen. Ook al komt dat werk ons nu vaak vreemd voor. Deze maand: frenologie.
ACHTERGROND
september 2002
, Pagina 021_1
, 768 woorden
In het prestigieuze F.C. Donderscentrum staat het nieuwste van het nieuwste op het gebied van hersenscan-apparatuur. Onderzoekers uit negen landen doen er onderzoek naar het geheugen, taal, waarneming en ziektes als ME en schizofrenie.
ACHTERGROND
maart 2002
, Pagina 050_1
, 1430 woorden
In vitamineshops, supermarkten, drogisterijen, op websites: overal kun je tegenwoordig breinpilletjes kopen. Veel mensen zijn er gek op. Ze kopen er intelligentie, concentratie, geheugenverbetering, een positieve stemming of kalme gedachten mee. Maar werkt het wel?
ACHTERGROND
mei 2001
, Pagina 014_1
, 3624 woorden
In de loop van twee miljoen jaar evolutie is de omvang van onze herseninhoud verdrievoudigd. Lange tijd droeg dit energieverslindend brein nauwelijks bij aan de overleving. De menselijke geest is een uit de hand gelopen versiertruc.
ACHTERGROND
oktober 2000
, Pagina 018_1
, 583 woorden
Dat ADHD zijn oorzaak vindt in de hersenen, is te simpel gezegd. Maar er zijn wel verschillen gevonden in hersenfuncties van mensen met en zonder ADHD.
ACHTERGROND
januari 2000
, Pagina 040_1
, 1084 woorden
De combinatie van chips en zenuwweefsel kan tegenwoordig uitkomst bieden bij ernstige kwalen als doofheid, de ziekte van Parkinson en een dwarslaesie. Deze vorm van neurtechnologie kan in de toekomst nog veel verder gaan met de implantatie van een neurochip in het brein. Een extra intern geheugen en uitbreiding van onze cognitieve vermogens zouden tot de mogelijkheden behoren. Dat klinkt natuurlijk aanlokkelijk, maar het is wel zaak dergelijke ontwikkelingen kritisch te volgen, want het is nog maar de vraag of de implantatie van neurochips een goede of een kwalijke ontwikkeling is.
ACHTERGROND
april 1998
, Pagina 050_1
, 1678 woorden
In Nature van een kleine twee maanden terug, stond een artikel van vier Californische neurochirurgen over een zestienjarig epileptisch meisje.
ACHTERGROND
februari 1998
, Pagina 044_1
, 987 woorden
We hebben op het gebied van hersenonderzoek technisch grote vorderingen gemaakt, maar begrijpen we nu ook de werking van het menselijk brein? En in het bijzonder wat hersenen en geest precies met elkaar te maken hebben? Hoe chemische signalen bijvoorbeeld gedachten, taal of herinneringen worden? De Schotse kunstenares Elsa Stansfield, van het kunstenaarsduo Stansfield/Hooykaas, geeft een bondig antwoord: 'We have an image of the inside without insight.' Het internationaal vermaarde duo maakt al sinds de jaren zeventig video-installaties waarin de wonderen van de wetenschap, de natuur en de mens een grote rol spelen.
ACHTERGROND
januari 1998
, Pagina 043_1
, 2187 woorden
Het geslachtsorgaan lijkt - zeker bij mannen - een aanhangsel van het lichaam, maar volgens biologen is het precies andersom. Het lichaam is slechts het voertuig van de voortplantingsdrift. Een volgroeid mens is een stapje op weg naar de onsterfelijkheid van de genen. Het zicht van onze ogen, de fijne gevoeligheid van het oor en de scherpte van ons verstand, zijn biologisch gezien bijzaken. Hun enige rol is ervoor te zorgen dat de eindeloze estafette van de natuur haar voortgang vindt.
ACHTERGROND
november 1997
, Pagina 026_1
, 989 woorden
In februari 1996 meldde Psychologie, dat de zorg voor mensen na een beroerte zou veranderen. Er zouden hersenherstellingsoorden (HHO) komen - in navolging van de 'stroke units' in landen als de Verenigde Staten, Groot-Brittannië, de Scandinavische landen en Australië - waar deze patiënten in de meest acute fasen van hun ziekte adequater worden opgevangen. Voor Nederland zou dit betekenen dat de 26.000 mensen die jaarlijks een herseninfarct krijgen, een grotere kans hebben op overleving en een kleinere op restverschijnselen; momenteel overlijdt namelijk een derde deel. Verder zou het aantal chronische patiënten - nu een derde deel van de totale groep - aanzienlijk afnemen.
ACHTERGROND
oktober 1997
, Pagina 036_1
, 1254 woorden
Mannen hebben er meer... Structurele eigenschappen ù Mannen bezitten gemiddeld genomen meer hersenmaterie dan vrouwen. Hun hersengewicht is gemiddeld tien tot vijftien procent zwaarder. Een verschil dat slechts ten dele kan worden verklaard door verschillen in lichaamsafmetingen.
ACHTERGROND
april 1997
, Pagina 060_1
, 943 woorden
Een van de gebieden in de psychologie die zich het meest stormachtig ontwikkelt, is de neuropsychologie. Het vak dat zich bezighoudt met de relatie tussen hersenen en gedrag. Hoe is de stand van zaken, waar komt dat succes vandaan en waar gaat het heen? Een interview met Jan van Strien, neuropsycholoog en wetenschappelijk medewerker aan de Vrije Universiteit. In zijn artikel over de werking van de hersenen zegt Peter Hagoort in dit nummer dat het aantal aanwezigen op de jaarlijkse bijeenkomst van de Amerikaanse Society for Neuroscience in de afgelopen 25 jaar vervijftigvoudigd is, namelijk van vijfhonderd naar 25.000. In de psychologische vertakking van de neurowetenschappen is een spectaculaire groei eveneens waarneembaar. De International Neuropsychological Society (INS) bijvoorbeeld die in 1970 nog 175 leden telde en twintig jaar later tweeduizend, telt momenteel 3300 leden.
ACHTERGROND
Interviewsmei 2009
, Pagina 086_1
, 1853 woorden
Veel psychiaters hanteren antieke methoden, vindt hun Amerikaanse vakgenoot Daniel Amen. Zijn onorthodoxe – en dus omstreden – werkwijze: hij schuift zijn patiënten in de scanner. ‘Nu we de techniek hebben, moet je ín het brein kijken.’
INTERVIEW
september 2008
, Pagina 034_1
, 1913 woorden
Op een dag voelde breinonderzoeker Jill Bolte Taylor hoe haar eigen hoofd ‘explodeerde’. De beroerte legde haar linker hersenhelft lam. Leven met alleen de andere helft bracht haar onverwacht in opperste euforie.
INTERVIEW
september 2008
, Pagina 034_1
, 1913 woorden
Op een dag voelde breinonderzoeker Jill Bolte Taylor hoe haar eigen hoofd ‘explodeerde’. De beroerte legde haar linker hersenhelft lam. Leven met alleen de andere helft bracht haar onverwacht in opperste euforie.
INTERVIEW
maart 2008
, Pagina 064_1
, 1639 woorden
De ‘schokkende inzichten’ bij zijn eerste ontdekkingen brachten hem in de ban van breinonderzoek. Nu adviseert hij president Bush over de grote morele dilemma’s. Michael Gazzaniga (68) over euthanasie, stamcelonderzoek, misdaad en de vrije wil.
INTERVIEW
september 2001
, Pagina 032_1
, 1149 woorden
De van oorsprong Portugese neuroloog Antonio Damasio beschrijft het brein niet als een duizelingwekkend complexe materie, maar beziet dit orgaan vanuit het idee dat het de bron is van het mentale leven. Op die manier weet hij wetenschappelijke inzichten te koppelen aan alledaagse belevenissen. Een gesprek over enkele van zijn patiënten die zijn nieuwste boek bevolken.
INTERVIEW
januari 1998
, Pagina 040_1
, 753 woorden
Alexander Cools Hoogleraar psychoneurofarmacologie Katholieke Universiteit Nijmegen
INTERVIEW
december 1997
, Pagina 048_1
, 2438 woorden
Dennett is mede dankzij zijn optreden in de televisieserie Een schitterend ongeluk van Wim Kayzer een bekend gezicht geworden en als ik mij op maandagmorgen naar zijn hotel begeef, is hij al druk in gesprek met twee journalisten van het plaatselijke universiteitsblad. Ze zitten in de serre en ik kan het gesprek van een afstandje gadeslaan. De man die mij straks gaat vertellen dat de geest niet meer is dan een illusie die het brein van zichzelf heeft geschapen, blijkt een gezicht te hebben dat even rechtlijnig is als zijn theorieën: en profile vormt het een strakke lijn. Dit is ook een illusie, maar wel een van een makkelijker te begrijpen soort. De snor en de baard vullen het hoge voorhoofd en de neus aan. Het is een gezicht dat wonderwel past bij zijn status als groot denker.
INTERVIEW
Korte berichtendecember 1997
, Pagina 010_1
, 261 woorden
Hersenbeschadigingen leiden soms tot dwangmatig gedrag. Een patiënt kan bijvoorbeeld alle voorwerpen die hij ziet in zijn mond stoppen. Een andere mogelijkheid is dat ze direct (en soms op de verkeerde manier) gebruikt worden. Een potlood kan iemand tot onophoudelijk schrijven dwingen en een trommelstok tot voortdurend gehamer.
KORTE BERICHTEN
Recensiesjanuari 2007
, Pagina 079_2
, 413 woorden
Onze hersenen zijn nooit ‘af’. Ze reorganiseren zichzelf voortdurend. Met een beetje moeite kunt u uw hersenen zo aardig africhten, stelt neuropsycholoog Margriet Sitskoorn in Het maakbare brein.
BOEKEN
november 1998
, Pagina 048_2
, 885 woorden
De menselijke geest vertoont veel overeenkomsten met een krant onder een dictatoriaal regime. Onze hersenen toveren ons namelijk geen objectieve kijk op de wereld voor, omdat zij bestuurd worden door een zeer selectieve hoofdredacteur. Deze heeft vooral belangstelling voor de relaties met medemensen. Een baby kijkt als hij tien minuten oud is al bij voorkeur naar gezichten en als hij anderhalve dag oud is bootst hij al gezichtsexpressies na. Niets is voor een mens zo interessant als een ander mens en van opgroeiende kinderen kan rustig gezegd worden dat zij gepreoccupeerd zijn met hun leeftijdgenoten.
BOEKEN
juli 1998
, Pagina 065_1
, 901 woorden
Wie wil uitleggen hoe prachtig de medische kennis voortschrijdt, grijpt vaak terug op de ontdekking van de Britse bacterioloog Alexander Fleming (1881-1955). Deze wetenschapper ontdekte bij toeval dat bacteriën niet meer groeiden in de buurt van een bepaalde schimmel en trok hieruit de conclusie dat de schimmel een gif afscheidde dat gebruikt kan worden bij de bestrijding van infecties.
BOEKEN
Links
|
Login plusabonnees: |



