Printversie

Is sadomasochisme normaal?

Geachte heer Van Zessen,
Vanaf mijn kindertijd (plm 11 jaar) heb ik al seksuele fantasieën die ik later heb leren herkennen als SM seks. Een poosje is het verlangen totaal niet aanwezig, maar na verloop van tijd komt het opeens heel sterk naar boven, dan neemt het helemaal bezit van me. Ik heb betrekkelijk weinig invloed op die buien. Het heeft iets van een veenbrand, die plotseling ergens oplaait.

Inmiddels speel ik al 15 jaar BDSM spel [bondage en SM spel, red.] in de onderdanige rol, en ervaar dit als spannend, helend en bevredigend. Dit is een verlangen dat naast m'n "gewone" seksualiteitsbeleving staat. Ik vraag mij af hoe dit verlangen ontstaat. Bij medespelers hoor ik vaak ook het verhaal dat ze al van kindsaf aan deze verlangens kennen.

Het is in zoverre wel eens lastig omdat het moeilijk is een relatie te vinden die in deze verlangens mee kan gaan. Soms vinden mensen het schokkend. Ik heb zelf vrede gekregen met hoe ik in elkaar zit. Ik kan er intens van genieten en zal er zeker niet mee ophouden.
Ben ik nu seksverslaafd, zoals iemand in mijn omgeving tegen me zei?
(ben een man, ongehuwd, midden 50)
Vriendelijke groet, André

Seksuoloog Gertjan van Zessen

Beste André,
Iemand is seksverslaafd te noemen als hij of zij gevangen zit in een seksueel patroon, dat niet veranderbaar is ondanks doorgaande negatieve gevolgen. Jij geeft aan vooral positieve en zelfs helende gevolgen te ervaren van het sm-spel. Het verlangen voelt 'eigen' en je kunt er ook iets mee in het contact met anderen. Hier is geen spoor van verslaving in te ontdekken.

Echter, zou je een leuke partner treffen die eist dat jij stopt met je sm-kant, en jij zou dit ook willen omdat het verder zo'n leuke partner is, maar je kan het verlangen niet loslaten omdat het zo eigen en bevredigend is, dan voldoe je opeens wel aan de definitie. Daarin is seksverslaving zo'n lastig begrip, omdat de vraag of je het bent per definitie niet losgezien kan worden van de context.

Dat mensen sm als schokkend ervaren is bekend, ze zien vooral de buitenkant en het ritueel en snappen de belevingskant niet. Terwijl we aan de andere kant in allerlei onderzoek zien dat de thema's macht, afhankelijkheid en pijn voor veel en waarschijnlijk de meeste mensen seksueel opwindend kunnen zijn, in elk geval als fantasie.

Er bestaan hele destructieve sm'ers die echt grenzen over (laten) gaan, maar voor de meesten is het spel van macht een (soms wat bizar ogende) ingang tot intimiteit en authentieke gevoelens. De link tussen macht en erotische opwinding lijkt inderdaad vaak heel vroeg in het leven te ontstaan.    
vriendelijke groet,
Gertjan van Zessen

• Dr. G. van Zessen (1963) is psycholoog en seksuoloog. Hij heeft een eigen praktijk (www.vanzessen.com) en is mede-eigenaar van een consultancy bureau (PACE Consultants, gevestigd in Soest en Lunteren).
  
  Meer lezen?
  G. van Zessen, Seksverslaving; begrijpen en veranderen, uitgeverij SWP, 2009.