Heb ik faalangst of succesangst?

Hoi Arjan,
Ik heb erg veel last van faalangst en het beperkt me enorm in mijn dagelijks leven. Soms heb ik het idee dat ik faalangstig ben om te slagen in het leven. Ik ben 48 en zit vanaf mijn 23ste in de WAO.

Iedere keer als het erop lijkt dat ik het heft in handen neem in mijn leven gaat het op het laatste moment mis. Mijn opleiding bijvoorbeeld. Op de laatste dag van het laatste jaar kreeg ik een negatieve beoordeling, terwijl ik mijn eigen toko al voor me zag (ik had ruimte en alles geregeld). Omdat dit vaker voorkomt kan het niet anders dan dat er ook iets in mij is wat (te) angstig is om te slagen.
Kun jij hier wat licht op werpen?
vriendelijke groet,
Semmetje

Faalangst-expert Arjan van Dam Faalangst-expert Arjan van Dam
Beste Semmetje,
Behalve angst om te falen bestaat er inderdaad ook een angst voor succes. Hij is minder bekend, maar niet minder vervelend. Wanneer je angst voor succes hebt stop je met uitdagende taken omdat je bang voor de negatieve gevolgen als je zou slagen (bijv. spottende opmerkingen van anderen, verstoorde relatie of jaloezie).
 
Maar het kan ook zijn dat je last hebt van self handicapping. Dit is het geval wanneer je er zelf (bewust of onbewust) steeds er voor zorgt dat je geen goede prestaties levert. Bijvoorbeeld weinig studeren voor een belangrijk examen of de avond voor een belangrijke bespreking teveel drinken en laat naar bed gaan. Je kan dan achteraf iets anders (slaaptekort, kater of weinig voorbereiding, etc.) de schuld geven van je falen. Op die manier komt je gevoel van eigenwaarde minder in gevaar.
 
Maar in beide gevallen ervaar je een druk uit de buitenwereld en probeer je een negatieve beoordeling door anderen te voorkomen. De bron van faalangst is schaamte en als je je schaamt omdat je succesvol bent of juist faalt, in beide gevallen hecht je veel waarde aan het oordeel van anderen.
 
Wanneer je je meer richt op je eigen ontwikkeling en het aangaan van uitdagingen om je grenzen te verkennen, zal het oordeel van anderen minder belangrijk voor je worden. Als je het goed wil doen in de ogen van anderen kom je onvoldoende aan je eigen ontwikkeling toe. Falen en succes hebben horen allebei bij het jezelf ontwikkelen. En als je een keer succesvol bent betekent het niet dat je daarna nooit meer mag falen.
 
"Alleen zij die geweldig durven te falen, kunnen ooit iets geweldigs bereiken."
Robert Kennedy
vriendelijke groet,
Arjan van Dam



  • Arjan van Dam (1970) is psycholoog/trainer. Een thema wat hem erg boeit is dat mensen die willen leren beter presteren dan mensen die alleen willen presteren. Een belangrijke sleutel blijkt te liggen in hoe we tegen fouten aankijken. Zien we die als falen of als een leermoment? Hij geeft trainingen op het gebied van motivatie en doceert psychologie.

    Neem een kijk op zijn website: www.fidare.nl, hier kun je ook artikelen over zijn boek vinden: Arjan van Dam, De kunst van het falen, Ambo







  • Alle adviezen van experts


  • Online cursus Inleiding in de psychologie
    Geef uzelf meer verstand van psychologie cadeau met deze gloednieuwe online introductie in de wetenschappelijke psychologie van Psychologie Magazine.

    Neem een proefabonnement op Psychologie Magazine
    Nu: 4 nummers van Psychologie Magazine voor 15 euro


    Deel deze pagina met anderen






    Nieuw: voordelig adverteren in Psychologie Magazine